Зейнеткер – зейнетақы алатын адам - зейнеткерлiк жасқа толған, мүгедек болған немесе асыраушысынан айрылған адамдарға төленетiн тұрақты ақшалай жәрдемақы.

2023 жылғы 1 шілдеден кейін зейнетақымен қамсыздандыру

2023 жылғы 1 шілдеге дейін зейнетақымен қамсыздандыру

2023 жылғы 1 шілдеден кейін зейнетақымен қамсыздандыру

Зейнетақымен қамсыздандыруға кімнің құқығы бар

Азаматтардың қандай санаттары зейнетақы төлемдерін алуға құқылы

Жасына байланысты зейнетақы төлемдерін тағайындау

Зейнетақымен қамсыздандыруға кімнің құқығы бар

ҚР Әлеуметтік кодексінің 196-бабына сәйкес

1. Егер Қазақстан Республикасының заңдарында және Қазақстан Республикасы ратификациялаған халықаралық шарттарда өзгеше көзделмесе, Қазақстан Республикасы азаматтарының, сондай-ақ Қазақстан Республикасының аумағында тұрақты тұратын шетелдіктер мен азаматтығы жоқ адамдардың:

1) мемлекеттік базалық зейнетақы төлемі;

2) жасына байланысты зейнетақы төлемдері;

3) еңбек сіңірген жылдары үшін зейнетақы төлемдері;

4) бірыңғай жинақтаушы зейнетақы қорынан зейнетақы төлемдері;

5) ерікті жинақтаушы зейнетақы қорынан зейнетақы төлемдері;

6) зейнетақы аннуитеті шарттары бойынша сақтандыру ұйымдарынан сақтандыру төлемдері түріндегі зейнетақымен қамсыздандырылуға құқығы бар.

2. Бір мезгілде жасына байланысты зейнетақы төлемдерінің немесе еңбек сіңірген жылдары үшін зейнетақы төлемдерінің тағайындалуына құқығы бар адамдарға олардың қалауы бойынша зейнетақы төлемдерінің осы түрлерінің біреуі тағайындалады.

3. Осы бапта көзделген құқықтар осы Кодексте көзделген тәртіппен және шарттарда іске асырылады.

4. Жұмыс істеп жүрген зейнеткерлердің осы Кодексте көзделген шектеулер ескеріле отырып, жасына байланысты зейнетақы төлемдерін немесе еңбек сіңірген жылдары үшін зейнетақы төлемдерін толық мөлшерде алуға құқығы бар.

Азаматтардың қандай санаттары зейнетақы төлемдерін алуға құқылы

Зейнетақы төлемдері азаматтардың мынадай санаттарына:

1) 1998 жылғы 1 қаңтарға дейін зейнетақы алатындарға;

2) Әлеуметтік кодекстің 207-бабының 1 - 3-тармақтарына сәйкес зейнеткерлік жасқа толғандарға;

3) еңбек сіңірген жылдары үшін зейнетақы төлемдерін алуға құқығы бар әскери қызметшілерге, арнаулы мемлекеттік және құқық қорғау органдарының, мемлекеттік фельдъегерлік қызметтің арнаулы атақтар, сыныптық шендер берілген және біліктілік сыныптары белгіленген қызметкерлеріне, сондай-ақ арнаулы атақтар, сыныптық шендер алу және нысанды киім киіп жүру құқықтары 2012 жылғы 1 қаңтардан бастап жойылған адамдарға және Қазақстан Республикасының ішкі істер органдарындағы медициналық лауазымдары 2022 жылғы 1 шілдеден және 2023 жылғы 1 қаңтардан бастап қысқартылған, лауазымы қысқартылған кезде еңбек сіңірген жылдары үзіліссіз әскери қызметте, арнаулы мемлекеттік және құқық қорғау органдарындағы қызметте, мемлекеттік фельдъегерлік қызметте кемінде он екі жыл және алты ай болған адамдарға, олар қылмыстық-атқару (пенитенциарлық) жүйесінің тергеу изоляторлары мен мекемелерінде орналасқан медициналық ұйымдарда жұмысын жалғастырған жағдайда төленеді.

Жасына байланысты зейнетақы төлемдерін тағайындау

ҚР Әлеуметтік кодексінің 207-бабы негізінде -

Жасына байланысты зейнетақы төлемдерін тағайындау:

•       2001 жылғы 1 шілдеден бастап - ерлерге 63 жасқа толғанда, әйелдерге 58 жасқа толғанда жүргізіледі.

Бұл ретте әйелдерге жасына байланысты зейнетақы төлемдерін тағайындау:

• 2018 жылғы 1 қаңтардан бастап - 58,5 жасқа толғанда;
• 2019 жылғы 1 қаңтардан бастап - 59 жасқа толғанда;
• 2020 жылғы 1 қаңтардан бастап - 59,5 жасқа толғанда;
• 2021 жылғы 1 қаңтардан бастап - 60 жасқа толғанда;
• 2022 жылғы 1 қаңтардан бастап - 60,5 жасқа толғанда;
• 2023 жылғы 1 қаңтардан бастап - 61 жасқа толғанда;
• 2028 жылғы 1 қаңтардан бастап - 61,5 жасқа толғанда;
• 2029 жылғы 1 қаңтардан бастап - 62 жасқа толғанда;
• 2030 жылғы 1 қаңтардан бастап - 62,5 жасқа толғанда;
• 2031 жылғы 1 қаңтардан бастап - 63 жасқа толғанда жүргізіледі.

Төтенше және ең жоғары радиациялық қатері бар аймақтарда 1949 жылғы 29 тамыз – 1963 жылғы 5 шілде аралығындағы кезеңде кемінде 5 жыл тұрған азаматтардың "Семей ядролық сынақ полигонындағы ядролық сынақтардың салдарынан зардап шеккен азаматтарды әлеуметтік қорғау туралы" Қазақстан Республикасының Заңына сәйкес:

1) ерлер - 50 жасқа толғанда;

2) әйелдер - 45 жасқа толғанда жасына байланысты зейнетақы төлемдері тағайындалуына құқығы бар.

5 және одан көп бала туған (асырап алған) және оларды сегіз жасқа дейін тәрбиелеген әйелдердің 53 жасқа толғанда жасына байланысты зейнетақы төлемдерін алуға құқығы бар.

Қазақстан Республикасының Конституциясында белгіленген лауазымда болу мерзімінің өтуіне байланысты өкілеттіктері тоқтатылған, өмір бойғы ай сайынғы қамтылымды алатын Қазақстан Республикасы Конституциялық Сотының судьяларына, өмір бойғы ай сайынғы қамтылымды алатын отставкадағы судьяларға жасына байланысты зейнетақы төлемдері немесе еңбек сіңірген жылдары үшін зейнетақы төлемдері тағайындалмайды.

2023 жылғы 1 шілдеден кейін зейнетақымен қамсыздандыру

2023 жылғы 1 шілдеге дейін зейнетақымен қамсыздандыру

ҚР-да зейнетақымен қамсыздандыру «Қазақстан Республикасында зейнетақымен қамсыздандыру туралы» 2013 жылғы 21 маусымдағы Қазақстан Республикасының Заңына (бұдан әрі - Заң) сәйкес жүзеге асырылады.

Ерлер үшін зейнеткерлік жас 63 жасты, әйелдер үшін - 60 жасты құрайды (2021 жылы). ҚР «Қазақстан Республикасында зейнетақымен қамсыздандыру туралы» Заңының 11-бабына сәйкес әйелдердің зейнеткерлік жасы жыл сайын 6 айдан 10 жылға дейін 2027 жылға дейін көтеріледі.

Әйелдердің зейнеткерлік жасын кезең-кезеңмен арттыру:

• 2018 жылғы 1 қаңтардан бастап - 58,5 жасқа толғанда;
• 2019 жылғы 1 қаңтардан бастап - 59 жасқа толғанда;
• 2020 жылғы 1 қаңтардан бастап - 59,5 жасқа толғанда;
• 2021 жылғы 1 қаңтардан бастап - 60 жасқа толғанда;
• 2022 жылғы 1 қаңтардан бастап - 60,5 жасқа толғанда;
• 2023 жылғы 1 қаңтардан бастап - 61 жасқа толғанда;
• 2024 жылғы 1 қаңтардан бастап - 61,5 жасқа толғанда;
• 2025 жылғы 1 қаңтардан бастап - 62 жасқа толғанда;
• 2026 жылғы 1 қаңтардан бастап - 62,5 жасқа толғанда;
• 2027 жылғы 1 қаңтардан бастап - 63 жасқа толғанда.

Ерте жаста шығу:

1) Төтенше және радиация қаупі ең жоғары аймақтарда 1949 жылғы 29 тамыз – 1963 жылғы 5 шілде аралығындағы кезеңде кемінде 5 жыл тұрған, Семей ядролық сынақ полигонындағы ядролық сынақтардың салдарынан зардап шеккен азаматтардың;

• ерлер - 50 жасқа толғанда;

• әйелдер - 45 жасқа толғанда.

2) 5 және одан көп бала туған (асырап алған) және оларды сегіз жасқа дейін тәрбиелеген әйелдердің 53 жасқа толғанда жасына байланысты зейнетақы төлемдерін алуға құқығы бар.

Жинақтаушы зейнетақы жүйесiне қатысушылар үшiн зейнетақы жинақтары жеткiлiктi болған жағдайда зейнетақы аннуитетiн алған жағдайда 52 жаста жинақтаушы зейнетақы жүйесiнен зейнетақы төлемдерiн тағайындау құқығы сақталған.