Уақытша тұруға рұқсат (УТР) - бұл Қазақстан Республикасында уақытша болатын шетелдіктерге немесе азаматтығы жоқ адамдарға берілетін құжат.

УТР ЕАЭО (Ресей, Беларусь, Қазақстан, Армения және Қырғызстан кіретін Еуразиялық экономикалық одақ) және ТМД елдерінің азаматтары үшін тиісті санаттағы визаны алмастырады.

Осылайша, ЕАЭО азаматтары Қазақстанда 90 күннен асырмай тұра алады және олар біздің елде болу мерзімін ұзарту үшін уақытша тұруға рұқсат қағазын рәсімдей алады.

УТР ресімдеу

УТР ресімдеу кезінде шетелдік өзінің Қазақстанда болу мақсатын негіздеуі қажет. Бұл мынадай себептер болуы мүмкін:

• жұмыс, емдеу, оқу;
• отбасымен бірігу;
• бизнес-көшіп келуші (кәсіпкерлік қызметті жүзеге асыру үшін);
• миссионерлік қызмет.

Егер келу мақсаты - жұмыс болса, онда УТР ресімдеу үшін жұмысқа орналасу қажет.

Еңбек қызметін жүзеге асыру мақсатында УТР ресімдеу үшін қандай құжаттар қажет.

1. Жұмыс берушіден өтініш-сауалнама;
2. шетелдіктің жеке басын куәландыратын құжаттың көшірмесі (түпнұсқасы салыстырып тексеру үшін ұсынылады);
3. медициналық сақтандырудың көшірмесі (түпнұсқасы салыстырып тексеру үшін ұсынылады) (Еуразиялық экономикалық Одақ елдерінің азаматтарын қоспағанда);
4. егер көрсетілетін қызметті алушы (жұмыс беруші) шетелдікке оның уақытша тұруы үшін берілетін тұрғын үйдің меншік иесі болып табылмаған жағдайда, шетелдіктің тұруына нотариалды куәландырылған келісім;
5. «ЕШЕБЖ» еңбек шарттарын есепке алудың бірыңғай жүйесінде тіркелген еңбек шарты (ЕАЭО азаматтары үшін) немесе жұмыстарды орындау жөніндегі азаматтық-құқықтық шарт (жергілікті атқарушы орган берген шетелдік жұмыс күшін тартуға арналған рұқсат; Қазақстан Республикасының жергілікті атқарушы органы берген шетелдіктің біліктілігіне сәйкестігі туралы анықтама немесе рұқсат; еңбекші көшіп келушіге жеке тұлғаларда еңбек қызметін жүзеге асыру үшін жергілікті атқарушы орган берген рұқсат).

Шетелдік жұмыскер үшін уақытша тұруға рұқсат еңбек шарты жасалған кезден бастап жұмыс берушінің тіркелген жері бойынша ресімделеді.

УТР-ды:

1) қызметті беруші (көші-қон қызметі);

2) «Азаматтарға арналған үкімет» мемлекеттік корпорациясы (ХҚО);

3) www.gov.kz веб-порталы арқылы ресімдеуге болады.

Қызметті берушіге, Мемлекеттік корпорацияға немесе портал арқылы құжаттарды тапсырған күннен бастап - 1 жұмыс күні.

Шет тілінде жасалған құжаттар мемлекеттік не орыс тіліне аударылуға тиіс.

Қосымша ақпарат

Уақытша тұруға рұқсат (УТР) қызметкердің еңбек шартының қолданылу кезеңінде, бірақ бір жылдан аспайтын мерзімде Қазақстанда болу құқығын береді. Егер еңбек шартының қолданылу мерзімі бір жылдан кем мерзімге жасалса, тиісінше УТР осы кезеңге беріледі.

УТР жұмыскердің жақын отбасы мүшелеріне де еріп жүруші ретінде ресімдеуге болады. Ол үшін неке туралы куәлікті (жұбайына/зайыбына) және туу туралы куәлікті не паспортты (балаға) ұсыну қажет.

Уақытша тұруға рұқсат баланы мектепке орналастыруға құқық береді. Ал егер шетелдік өзінің жалақысынан Әлеуметтік медициналық сақтандыру қорына пайыздар аударса, онда ол қазақстандықтармен бірдей мемлекеттік емханаларда медициналық көмектің барлық көлемін ала алады.

УТР-дың қолданылу мерзімін қадағалау маңызды, себебі шетелдік азаматтың осы мерзім аяқталғаннан кейін уақтылы шықпауы шетелдік азаматқа да, қабылдаушы тарапқа/жұмыс берушіге де «ҚР Әкімшілік құқық бұзушылық туралы» кодексінің 517 және 518-баптарына сәйкес айыппұл салуға әкеп соғады.

УТР қандай мерзімде ресімдеу қажет

• Армения, Беларусь, Қырғызстан, Ресей, Әзірбайжан және Тәжікстан азаматтары үшін - Қазақстанға келген күннен бастап 90 күн ішінде.
• Өзбекстан азаматтары үшін - Қазақстанға келген сәттен бастап 30 күнтізбелік күн ішінде.

Сонымен қатар, УТР жеке кәсіпкер ретінде тіркелуге және Қазақстан аумағында жылжымайтын мүлікке ие болуға құқық бермейді.

Егер шетелдік жұмыс орнын ауыстырса, ол 15 күн ішінде рұқсатын жаңартып, оны басқа жұмыс берушіден жасауы тиіс.

Егер шетелдік УТР алып, Қазақстаннан кетіп, қайтадан оралса, жұмыс беруші өз жұмыскерінің келгені туралы үш күн ішінде көші-қон қызметіне хабарлауға міндетті, бұрынғы рұқсаттың қолданылу мерзімі аяқталғанға дейін жаңа УТР алудың қажеті жоқ.