КТС, ҚҚС сенімсіз салықтөлеушілермен есеп айырысу

Дау түрі: салық даулары

Салық төлеушінің санаты: заңды тұлға

Салық түрі: КТС

Қазақстан Республикасының Қаржы министрлігі (бұдан әрі - уәкілетті орган) мемлекеттік кірістер аумақтық департаментінің (бұдан әрі - салық органы) тексеру нәтижелері туралы хабарламаға «К» компаниясының апелляциялық шағымын алды.

Іс материалдарынан көрініп тұрғандай, салық органы 01.01.2019ж. бастап 31.12.2019ж. дейінгі кезең үшін салықтың жекелеген түрлері және (немесе) бюджетке төленетін басқа да міндетті төлемдер бойынша салық міндеттемесін орындау мәселелері бойынша «К» компаниясына кешенді салықтық тексеру жүргізді, оның нәтижелері бойынша КТС 1 816 057,1 мың теңге сомасында, өсімпұл 479 376,5 мың теңге сомасында, ҚҚС 1 301,7 мың теңге сомасында және 114,7 мың теңге сомасында өсімпұл есептеу, 3 756 895,5  сомасында залалды азайту туралы хабарлама шығарылды.

Салық кодексінің 242, 400-баптарын бұзу салықтарды есептеу үшін негіз болып табылды, нәтижесінде 2019 жылы «С» компаниясымен, «А» компаниясымен, «Al» компаниясымен, «B» компаниясымен, «Т» компаниясымен, «Alm» компаниясымен, компаниямен «Т1» және «Аi» компаниясымен өзара есеп айырысу бойынша шығыстар шегерімдерге және ҚҚС-қа жатқызылды.

«К» компаниясы салық органының қорытындыларымен келіспей, апелляциялық шағыммен жүгінді, онда тексеру нәтижелері туралы хабарламаның толық күшін жоюды сұрайды.

«К» компаниясы тексеру актісінде іс жүзінде ұсынылмаған және дәлелденбеген салықтан жалтару схемасының болуы туралы көрсетілгенін көрсетеді. Бұл ретте тексеру актісінде өнім беруші бойынша «Ай» компаниясы бойынша 5 396,8 мың теңге және 2019 жылғы шегерімдер бойынша 3 719,0 мың теңге сомаға арифметикалық қателер бар, тексеру актісінде соттың 15.12.2021 жылғы қаулысына сілтеме қазіргі уақытта Қазақстан Республикасының Жоғарғы сотына шағымдануда.

Шағымнан тексеру актісінде салықтық бұзушылық болып табылатын «Салық төлеуден жалтару» ұғымы, сондай – ақ салықтық жоспарлау болуы мүмкін «Салық міндеттемелерін азайту» ұғымы келтірілгені шығады. Сондай – ақ, 25.12.2017ж. Қазақстан Республикасының «Салық және бюджетке төленетін басқа да міндетті төлемдер туралы» Кодексінде (Салық кодексі) жоқ «Сенімсіз контрагент» ұғымы қолданылады. Сондай-ақ Қазақстан Республикасының Азаматтық кодексінде, тиісінше, бұл ұғымдардың мәмілелердің жарамсыздығына қатысы жоқ және Салық кодексі бойынша шегерімдерге құқықтық салдарлар әкеле алмайды.

«К» компаниясы «Сенімсіз контрагент» ұғымы «әрекетсіз» болмауы мүмкін, тиісінше, онымен шаруашылық операцияларға тыйым салынбайды деп мәлімдейді. Бұл ретте, контрагенттерден шикізат сатып алу автокөлік құралдарының металл сынықтарын жеткізу фотосуреттері бар тиісті құжаттармен рәсімделген. Жеткізушілерден сатып алынған шикізат дайын өнімді және кедендік декларацияларды сату деректері бойынша тексеруге болатын өнімді (катодты мыс) экспорттау мақсатында қайта өңдеу үшін пайдаланылды.

«К» компаниясы тексеру актісінде шаруашылық операцияларды жасау мүмкіндігінің жоқтығы туралы және қолданыстағы құқыққа сәйкес келмейтін басқа да белгілерге жеткізушілердің 2-3 деңгейдегі болжамды бұзушылықтары көрсетілгенін атап өтеді. «К» компаниясының жеткізушілері қолданыстағы болып табылады, лауазымды тұлғаларға қатысты сот үкімдері, сондай-ақ сот тәртібімен тіркеуді (қайта тіркеуді) тану жоқ.

Жеткізушілерде негізгі құралдардың болмауы заңсыздықтың және мәмілелер жасасудың жоқтығының белгісі болып табылмайды (баптың 4-тармағы «Салық заңнамасын қолданудың сот практикасы туралы» ҚР ҚК 29.06.2017ж. Нормативтік қаулысынан 04.03.2020ж. алынып тасталды). Бұл ретте шикізатты жеткізу автокөлік құралдарын және басқа да тұлғаларды жалға алу мүмкіндігін жоққа шығармайды, бұл Қазақстан Республикасының қолданыстағы заңнамасына қайшы келмейді.

«К» компаниясының дәлелдерін тексере отырып, салық органы ұсынған материалдарды зерттей отырып, уәкілетті орган мынадай қорытындыға келді.

Салық кодексінің 242 - бабының 1 және 3-тармақтарына сәйкес Салық кодексіне сәйкес шегеруге жатпайтын шығыстарды қоспағанда, салық төлеушінің табыс алуға бағытталған қызметті жүзеге асыруға байланысты шығыстары салық салынатын табысты айқындау кезінде шегерімге жатады.

Шегерімдерді салық төлеуші өзінің табыс алуға бағытталған қызметіне байланысты осындай шығыстарды растайтын құжаттар болған кезде іс жүзінде жүргізілген шығыстар бойынша жүргізеді. Халықаралық қаржылық есептілік стандарттарына және Қазақстан Республикасының бухгалтерлік есеп және қаржылық есептілік туралы заңнамасының талаптарына сәйкес айқындалатын болашақ кезеңдердің шығыстары олар жататын салық кезеңінде шегерілуге жатады.

Салық кодексінің 400-бабының 1-тармағына сәйкес Салық кодексінің 367-бабы 1-тармағының 1) тармақшасына сәйкес қосылған құн салығын төлеуші болып табылатын тауарларды, жұмыстарды, көрсетілетін қызметтерді алушының есепке жатқызылатын қосылған құн салығының сомасы алынған тауарлар, жұмыстар мен көрсетілетін қызметтер үшін төленуге жататын қосылған құн салығының сомасы, егер олар сату бойынша салық салынатын айналым мақсатында пайдаланылса немесе пайдаланылатын, сондай-ақ осы тармақтың 1)-4) тармақшаларында көрсетілген шарттар орындалса.

Шот-фактура Салық кодексінің 400-бабына сәйкес қосылған құн салығын есепке жатқызу үшін негіз болып табылады.

Салық кодексінің 402 - бабы 1-тармағының 1) тармақшасында, Егер қосылған құн салығын төлеуші бөлек есепке алуды жүргізу арқылы әдісті қолданса, салық салынбайтын айналым мақсатында пайдаланылатын немесе пайдаланылатын тауарларды, жұмыстарды, көрсетілетін қызметтерді алуға байланысты төлеуге жататын қосылған құн салығы Салық кодексінің 407 және 409 баптарына сәйкес есепке жатқызылмайтын ҚҚС танылатыны анықталды.

Салық кодексінің 190-бабының 3-тармағына сәйкес салық есебі Бухгалтерлік есеп деректеріне негізделетінін атап өткен жөн. Бухгалтерлік құжаттаманы жүргізу тәртібі ҚР Бухгалтерлік есеп және қаржылық есептілік туралы заңнамасында белгіленеді.

«Бухгалтерлік есеп және қаржылық есептілік туралы» Қазақстан Республикасының 28.02.2007ж. Заңының (бұдан әрі-Бухгалтерлік есеп туралы Заң) 6-бабы 3-тармағының 1) тармақшасына сәйкес операциялар мен оқиғалар бухгалтерлік есеп жүйесінде көрсетіледі, бұл ретте бухгалтерлік жазбаларды бастапқы құжаттардың түпнұсқаларымен барабар нығайту және бухгалтерлік жазбаларда барлық операциялар мен оқиғаларды көрсету қамтамасыз етілуге тиіс.

Бухгалтерлік есеп туралы Заңның 7-бабының 6) тармақшасына сәйкес қағаз және электрондық жеткізгіштердегі бастапқы құжаттарда міндетті деректемелер болуға тиіс, мұнда басқалармен қатар операция жасауға (оқиғаны растауға) жауапты адамдардың лауазымдарының атауын, тегін, аты-жөнін және қолын көрсету және оның (оның) ресімделуінің дұрыстығы көзделген.

Осылайша, тауарлар, жұмыстар, көрсетілетін қызметтер бойынша шығыстар сомаларын шегерімдерге және ҚҚС-қа есепке жатқызу осы шығыстар табыс алуға бағытталған және салық салынатын айналым мақсатында пайдаланылатын немесе пайдаланылатын жағдайда, операция не оқиғаның жасалу фактісін тіркейтін осы шығыстарды растайтын бастапқы құжаттар болған кезде жүргізіледі. Бұл ретте бастапқы есепке алу құжаттамасын жүргізу бухгалтерлік есеп туралы Заңның талаптарына сәйкес, оның ішінде операцияны не оқиғаны жасау фактісін тіркеу бойынша жүзеге асырылады.

Қаралып отырған жағдайда «К» компаниясына тақырыптық салықтық тексеру Қазақстан Республикасы Қылмыстық кодексінің (бұдан әрі - ҚР ҚК) 216-бабы 3-бөлігі бойынша қылмыстық іс шеңберінде экономикалық тергеу департаментінің қаулысы негізінде жүргізілді.

Салық кодексінің 179-бабына сәйкес шағымда шағым беруші тұлға өзінің талаптары мен осы мән-жайларды растайтын дәлелдемелерді негіздейтін мән-жайлар көрсетіледі. Шағымға салық төлеуші (салық агенті) өз талаптарын негіздейтін мән-жайларды растайтын құжаттар, сондай-ақ іске қатысы бар өзге де құжаттар қоса беріледі.

Бұл жағдайда «К» компаниясы өз талаптарының негіздемесінде шағымға жоғарыда көрсетілген жеткізушілермен өзара есеп айырысу жөніндегі құжаттар (шарттар, шот-фактуралар, тарапқа қорларды босатуға арналған жүкқұжаттар, төлем жөніндегі құжаттар, шот карточкалары, айналым-сальдо ведомостары және т.б.) қоса берілмеген.

1. «С» компаниясымен және «А» компаниясымен өзара есеп айырысуға қатысты
   • «С» компаниясы

«С» компаниясымен өзара есеп айырысулар бойынша салықтық тексеру нәтижелері бойынша 2019 жылғы шығыстар 271 990,6 мың теңге сомасына шегерімдерден алынып тасталды.

«С» компаниясы 12.11.2018ж. бастап тіркелген, құрылтайшысы және басшысы Т. азаматы болып табылады, қызмет түрі - қара және түсті металдар кендерінің көтерме саудасы, тіркеуді жарамсыз деп тануға байланысты 09.01.2019ж. ҚҚС бойынша есептен шығарылды.

Салық органы ұсынған құжаттардан «С» компаниясы «К» компаниясының атына 2019 жылы тауарларды (мыс 1, 2 мыс сынықтары, аралас жез-қола сынықтары, қола сынықтары, автомобиль радиаторларының сынықтары, аралас алюминий сынықтары) сатқаны шығады жалпы сомасы 271 990,6 мың теңге, 311,5 тоннаға. Тауарлар үшін төлем қолма-қол ақшасыз есеп айырысу арқылы жүзеге асырылады.

07.04.2021ж. сот үкімімен тергеу белгілеген адамдар ҚР ҚК 3-бөлімінің 216-бабында көзделген қылмыс жасағаны үшін кінәлі деп танылды.

07.04.2021ж. сот үкімінен О. және С. азаматы, жұмыстарды нақты орындамай, қолма-қол ақшасыз, салық есептілігін тапсырусыз шот-фактураларды жазып беру арқылы қылмыстық нәтижеге қол жеткізілетін алдағы заңсыз қылмыстық әрекеттің көлемін түсініп, бұрын таныс азаматтармен алдын ала қылмыстық сөз байласқаны шығады., О., Е., Т. азаматы өз келісімін берген.

2016 жылдың 1 қаңтары мен 2019 жылдың 13 қарашасы аралығында компаниялар тіркелді, шоттар ашылды, ақшалай қаражат қолма-қол ақшаға айналды және шот-фактуралар жұмыстарды нақты орындамай, қызмет көрсетусіз және тауарларды жөнелтусіз жазылды. Жалған бухгалтерлік құжаттар жазылып, салық есептілігі жасалған үй-жайлар А. қаласында орналасқан, аталған үй-жайларда «С» компаниясына және басқа кәсіпорындарға қатысты құжаттама сақталған. Шын мәнінде, бұл компаниялар қаржылық-экономикалық қызметті жүзеге асырған жоқ.

Қылмыстық әрекеттерді жалғастыра отырып, О. азамат жоғарыда аталған адамдармен топта әрекет етіп, өзінің қылмыстық рөлін атқара отырып, Т. азаматқа «С» компаниясын рәсімдеді. Т. азаматы өзінің қылмыстық рөлін атқара отырып, банкте компанияның шотын ашты, кеңсені жалға алды, компанияның есеп айырысу шоттарынан ақша алды, ол үшін О. азаматтан қолма-қол ақша сомасының 1%  дейін ақшалай сыйақы алды.

Заңсыз қызмет кезеңінде Т. азамат «С» компаниясы шотынан 400 миллион теңгеге жуық ақша аударды. Қолма-қол ақшадан кейін Т. азамат ақшалай қаражатты О. азаматқа берді. Заңсыз қызмет кезеңінде мүліктік пайда алу мақсатында контрагент – «К» компаниясының атына жұмыстарды нақты орындамай (қызметтер көрсетпей, тауарларды жеткізбей) жалған шот-фактуралар жазылды.

Сотталушы Т. азамат кінәсін толық мойындады және сотқа 2016 жылы  азаматымен танысқанын, сөйлесе бастағанын көрсетті. Оның жұмысында қиындықтар болды және оның атына тендер арқылы ЖЖМ сатумен айналысатын фирма ашуды ұсынды. Ол келісті, бірақ содан кейін ол О. азаматының заңды кәсіпкерлік қызметпен айналыспағанын, бірақ жетекші директорлардың атынан кәсіпорындар құрғанын, банктерде шоттар ашқанын, өзі немесе сенімді адамдар арқылы басқа компаниялардан түскен ақшаны алып тастағанын және оларға жалған шот-фактуралар жазғанын түсінді, ол үшін ол қолма-қол ақшадан сыйақы сомалар алды.

Осылайша, 07.04.2021ж. сот үкімімен Т. азамат және жоғарыда аталған басқа да адамдар ҚР ҚК 3-бөлімінің 216-бабында көзделген қылмыс жасағаны үшін кінәлі деп танылды, атап айтқанда, жұмыстарды нақты орындамай, қызметтер көрсетпей, тауарларды тиеп-жөнелтпей, оның ішінде «К» компаниясының атына шот-фактуралар жазып беру жөніндегі іс-әрекеттер бар.

Бұдан басқа, МАЭС-тің 29.10.2020ж. шешімімен «С» компаниясын мемлекеттік тіркеу жарамсыз деп танылды және 12.11.2018ж. бұйрықтың күші жойылды.

МАЭС-тің 29.10.2020 жылғы шешімінде Құрылтайшы мен азамат басшысының, Т. А., 2019 жылғы 20 және 21 тамыздағы жауап алу барысында берген түсіндірмесіне сәйкес оның «С» компаниясының қаржы-шаруашылық қызметіне қатысы жоқ екендігі, контрагенттердің ешқайсысымен шарт жасаспағаны, ешқандай жеткізілім жасамағаны көрсетілген мен сатып алмадым. Сонымен қатар, осындай түсініктемелерді құрылтайшы және «С» компаниясының басшысы Т. азамат сот отырысында берді.

Салық кодексінің 264-бабының 2) тармағына сәйкес басшысы және (немесе) құрылтайшысы (қатысушысы) осындай заңды тұлғаның Қаржы-шаруашылық қызметін тіркеуге (қайта тіркеуге) және (немесе) жүзеге асыруға қатысы жоқ салық төлеушімен жұмыстарды нақты орындамай, қызметтер көрсетпей, тауарларды тиеп-жөнелтпей жасалған операциялар бойынша шығыстар шегерімге жатқызылмайды соттың осындай салық төлеушіден тауарларды, жұмыстарды, көрсетілетін қызметтерді нақты алуы белгіленген операцияларды қоспағанда, заңды күшіне енген сот шешімімен белгіленген.

Жоғарыда айтылғандардың негізінде, сот шешімімен басшы азамат Т. «С» компаниясының қаржы-шаруашылық қызметін жүзеге асыруға қатысы жоқ екендігі анықталғандықтан, Салық кодексінің 264-бабының 2) тармағына сәйкес осы контрагентпен өзара есеп айырысу бойынша шығыстар шегерімге жатқызылмайды.

1.2 «А» компаниясы

«А» компаниясымен өзара есеп айырысулар бойынша салықтық тексеру нәтижелері бойынша 2019 жылғы шығыстар 115 503,5 мың теңге сомасына шегерімдерден алынып тасталды.

«А» компаниясы 26.05.2015 жылы тіркелген құрылтайшы және басшы азамат Т. 19.04.2017 жылдан бастап қайта тіркеуге байланысты құрылтайшы және басшы азамат М. болды. қызмет түрі 01.05.2016ж. ҚҚС бойынша есептен шығарылған қара және түсті металдар кендерінің көтерме саудасы - қайта тіркеуді жарамсыз деп тану, орналасқан жері бойынша жоқ (тексеру актісі 13.12.2019 ж. бастап 10.03.2020 ж. 18.06.2020 ж. бастап 11.11.2020 ж. бастап 08.12.2020 ж. бастап 02.03.2021 ж. бастап 11.05.2021 ж. бастап 16.06.2022 ж. бастап) 29.04.2021 ж. бастап әрекетсіз деп танылды.

Салық органы ұсынған құжаттардан «А» компаниясы «К» компаниясының атына 115 503,5 мың теңге сомаға тауарларды (қола сынықтары, автомобиль радиаторларының сынықтары, 1, 2 мыс сынықтары, 68,34 тонна мөлшерінде аралас жез-қола сынықтары) сатқаны шығады.

«А» компаниясының СОНО АЖ деректері бойынша:

- 2019 жылғы КТС бойынша декларация (100.00-нысан) ұсынылмаған;

- 2019 жылғы көлік құралдарына салынатын салық, жер салығы және мүлік салығы бойынша декларация (700.00-нысан) ұсынылмаған.

Өз кезегінде «А» компаниясының сынықтарын жеткізушілер:

а) «L» компаниясы (3 - деңгей) сомасы 46 230,0 мың теңге (69 тонна қорғасын сынықтары), МАЭС-тің 04.05.2021 жылғы шешімімен 04.08.2018 ж. мемлекеттік тіркеу жарамсыз деп танылды.

б) «Аz» компаниясы (3 - деңгей) сомасы 45 254,3 мың теңге (қорғасын сынығы 92 тонна) МАЭС-тің 16.02.2021ж. шешімімен 18.12.2019ж. мемлекеттік қайта тіркеу жарамсыз деп танылды.

Бұдан басқа, МАЭС-тің 22.06.2022 ж. шешімімен «А» компаниясының жарғылық капиталын 14.04.2017ж. сатып алу-сату шарты, сондай-ақ 19.04.2017ж. мемлекеттік қайта тіркеу жарамсыз деп танылды.

МАЭС-тің 22.06.2022 жылғы шешімінде 24.02.2020 жылғы жауап алу хаттамасына сәйкес азамат М. кәсіпорынды сатып алу-сату шартына шынымен қол қойғанын көрсетті, алайда оның кәсіпорынның қаржы-шаруашылық қызметіне қатысы жоқ, құжаттарға қол қоймаған, қолма-қол ақша алмаған, мөр мен құжаттар алмаған.

Бұдан әрі, сот актісінде 24.02.2020 жылғы куәдан жауап алу хаттамасына сәйкес М. азамат «Марина» есімді азаматтың өтініші бойынша ол осы компанияны өзіне сенімхат жазған азамат қызы М. үшін сатып алғанын көрсетті, бұл ретте ол және қызы «А» компаниясына кәсіпкерлікпен қатысы жоқ олар айналыспады.

Жоғарыда айтылғандардың негізінде, сот шешімімен басшы азамат М. «А» компаниясының қаржы-шаруашылық қызметін жүзеге асыруға қатысы жоқ екендігі анықталғандықтан, Салық кодексінің 264-бабының 2) тармағына сәйкес осы контрагентпен өзара есеп айырысу бойынша шығыстар шегерімге жатқызылуға жатпайды.

1. «Al» компаниясымен, «Б» компаниясымен, «Т» компаниясымен, «Alm» компаниясымен, «Т1» компаниясымен, «Аi» компаниясымен өзара есеп айырысуға қатысты
   • «Al» Компаниясы

«Al» компаниясымен өзара есеп айырысулар бойынша салықтық тексеру нәтижелері бойынша 2019 жылғы шығыстар 3 006 451,6 мың теңге сомасына шегерімдерден алынып тасталды.

«Al» компаниясы 03.07.2015 ж. тіркелген, құрылтайшысы 03.07.2015ж. бастап 05.11.2020 ж. дейін «И» азамат, басшысы «С» азамат, 06.11.2020ж. бастап құрылтайшысы және басшысы «А» азамат болған.

Қызмет түрі - металдарды өңдеу және металдарға жабын жағу, салық есептілігін ұсынбауына байланысты 18.05.2021 ж. бастап ҚҚС бойынша есептен шығарылды, әрекетсіз деп танылды, заңды мекенжайы бойынша жоқ (04.03.2021 ж., 23.07.2021 ж., 23.09.2021 ж., 24.02.2022 ж., 29.04.2022 ж.).

«Аl» компаниясы СОНО АЖ деректері бойынша:

- 2019 жылғы КТС (100.00-нысан) бойынша декларацияда жылдық жиынтық табыс (ЖЖТ) 3 885 267,8 мың теңгені, шегерімдер 3 869 317,7 мың теңгені, салық салынатын табыс (ССТ) 15 950,1 мың теңгені құрады. Бұл ретте 2020-2021 жылдары КТС бойынша декларация ұсынылмаған;

- ЖТС және әлеуметтік салық бойынша декларацияда (200.00-нысан) 2019 жылғы 1-4 тоқсанда 11 қызметкер бар, 1 қызметкерге шаққандағы орташа табыс 75,0 - 85,0 мың теңгені құрайды.

Салық органы ұсынған құжаттардан «Al» компаниясы «К» компаниясының атына 2019 жылы жалпы сомасы 3 006 451,6 мың теңгеге тауарларды (мыс 2 мыс сынықтары, жез - қола аралас сынықтар, автомобиль радиаторларының сынықтары 1900 тонна) сатқаны шығады. Тауарлар үшін төлем Қолма-қол ақшасыз есеп айырысу арқылы жүзеге асырылады.

Бұл ретте, «Al» компаниясына қатысты салық органы 01.01.2016ж. бастап 30.06.2020ж. дейінгі кезең үшін КТС және ҚҚС бойынша тақырыптық салықтық тексеру жүргізгенін (13.11.2020 ж. №80 салықтық тексеру актісі) көрсету қажет.

13.11.2020 ж. №80 салықтық тексеру актісінен өнім берушіге қатысты «Al» компаниясы – «Аz» компаниясы ҚР ҚК 216-бабының 3-бөлігі бойынша қылмыстық істі тергеп-тексеруде, оның шеңберінде азаматшаның бұрынғы басшысы Қ. осы компанияның оның атына алаяқтық жолмен, іске асыруда және оның атына тіркелгені туралы куәлік бергені шығады. ТМҚ сатып алуға және көрсетілген қызметтерге қатысқан жоқ.

Осылайша, 13.11.2020ж. №80 салықтық тексеру актісінің нәтижелері бойынша «Al» компаниясынан «К» компаниясының атына тауарларды (жұмыстарды, көрсетілетін қызметтерді) өткізу расталмаған.

Сондай - ақ, «электрондық шот – фактуралар» АЖ (бұдан әрі-ЭШФ) деректері бойынша « Al» компаниясының жеткізушілері:

• «Аz» компаниясы (2 - деңгей) сомасы 3 286 506,2 мың теңге (жез сынықтары, мыс сынықтары 2, радиатор сынықтары, алюминий сынықтары, қола сынықтары саны 2 103,5 тонна) 11.11.2019ж. ҚҚС бойынша есептен шығарылды, тексеру актісі бойынша жоқ, тәуекелдің жоғары дәрежесі бар, МАЭС-тің шешімімен 16.02.2021ж. «Аz» компаниясын мемлекеттік қайта тіркеу туралы 18.12.2019 ж. №8222 бұйрық жарамсыз деп танылды, СОНО АЖ деректері бойынша 2019ж. КТС бойынша декларация (100.00 н.) ұсынылмаған.

Бұл ретте, ЭШФ деректері бойынша тауарлар тізбесінде «Al» компаниясының атына сатылған тауарлардың (жез сынықтары, мыс сынықтары 2, радиатор сынықтары, алюминий сынықтары, қола сынықтары саны 2 103,5 тонна) атауы жоқ.

25.11.2021 жылғы сот үкімімен азаматтар «А», «С», және «Аl», Қазақстан Республикасы Қылмыстық кодексінің (ҚР ҚК) 3-бөлігінің 216-бабында көзделген қылмыс жасағаны үшін кінәлі деп танылды.

25.11.2021 жылғы сот үкімінен алдын ала сөз байласу бойынша азаматтар «А» және «Аl», және тергеумен анықталмаған басқа адамдар, 17.01.2018ж. «Аz» компаниясын азамат басшысының атына тіркеді, 19.01.2018ж. №2 бұйрықпен қаржы директоры болып азамат «Ал» тағайындалды. «Аz» компаниясының атынан жұмыстарды нақты орындамай, қызметтер көрсетпей, тауарларды жөнелтпей жалған мәміле жасасу жөніндегі өз іс-әрекеттерін жүзеге асыру мақсатында сатып алушы заңды тұлғалардың атына жалған шот - фактуралар жазылды.

«А» компаниясы (2 - деңгей) 87 308,2 мың теңге сомасына (қола сынықтары, алюминий сынықтары, жез сынықтары, мыс сынықтары 2, мыс радиаторларының сынықтары, радиатор сынықтары, радиатор сынықтары 68,9 тонна) әрекетсіз деп танылды, МАЭС-тің 22.06.2022ж. шешімімен 19.04.2017ж. №197 мемлекеттік қайта тіркеу жарамсыз танылды.

Өз кезегінде, ЭШФ деректері бойынша «А» компаниясының сынықтарын жеткізушілер:

а) «L» компаниясы (3 - деңгей) сомасы 46 230,0 мың теңге (69 тонна қорғасын сынықтары), МАЭС-тің 04.05.2021 ж.шешімімен "Л" компаниясының 04.08.2018 ж;. мемлекеттік тіркеуі жарамсыз деп танылды.

б) «Аz» компаниясы (3 - деңгей) сомасы 45 254,3 мың теңге (қорғасын сынығы 92 тонна) МАЭС-тің 16.02.2021 ж.шешімімен «Аз» компаниясын 18.12.2019ж. мемлекеттік қайта тіркеу жарамсыз деп танылды.

3) «М» компаниясы (2 - деңгей) сомасы 254 666,3 мың теңге (қола сынықтары, алюминий сынықтары, жез сынықтары, мыс сынықтары 2, мыс радиаторларының сынықтары, радиатор сынықтары 148,1 тонна) жоғары тәуекел дәрежесіне ие, заңды мекенжайы бойынша жоқ, ҚҚС бойынша есептен шығарылған 08.04.2021ж., Қазақстан Республикасы Қылмыстық кодексінің 216-бабының 3-бөлігі бойынша қылмыстық іс қозғалды.

СОНО АЖ және ЭШФ АЖ деректері бойынша :

- 2019 жылғы 3-4 тоқсандағы ҚҚС бойынша декларацияда (300.00-нысан) сынықтарды жеткізушілер жоқ;

- 2019 жылғы 1-4 тоқсандағы ЖТС және әлеуметтік салық бойынша декларацияда (200.00-нысан), қызметкерлер саны 1 адам.

Өз кезегінде, ЭШФ деректері бойынша «М» компаниясының сынықтарын жеткізушілер:

а) «L» компаниясы (3 - деңгей) сомасы 293 381,2 мың теңге, оның ішінде ҚҚС 376,5 мың теңге, (мыс сынықтары 2, жез сынықтары, радиатор сынықтары, алюминий сынықтары, қола сынықтары, қара металл сынықтары мен қалдықтары, пайдаланылған саны 809,1 тонна) МАЭС-тің 04.05.2021ж. шешімімен «L» компаниясын 04.08.2018ж. мемлекеттік тіркеу жарамсыз деп танылды;

б) «А» компаниясы (3 - деңгей) сомасы 234 624,5 мың теңге, оның ішінде ҚҚС 25 138,3 мың теңге (құймалардағы қорғасын қорытпалары, мыс құймалары, 148,8 тонна мыс шыбықтары) әрекетсіз деп танылды, МАЭС-тің 22.06.2022ж. шешімімен 19.04.2017ж. мемлекеттік қайта тіркеу жарамсыз.

4) «Аz» компаниясы (2-деңгей) сомасы 66 711,0 мың теңге, (мыс сынықтары 2, жез радиаторларының сынықтары 32,7 тонна) заңды мекенжайы бойынша жоқ (29.10.2020ж., 05.11.2020ж., 24.06.2021ж., 27.12.2021ж., 05.03.2022ж., 27.04.2022ж.) 15.12.2020ж. ҚҚС бойынша есептен шығарылды.

СОНО АЖ мәліметтері бойынша:

- 2019 жылғы КТС (100.00-нысан) бойынша декларацияда ЖЖТ 2 873 372,2 мың теңгені, шегерімдер 2 829 131,5 мың теңгені, 7 668,5 мың теңгені төлеуге КТС құрады. Бұл ретте, 2020-2011 жылдары КТС бойынша декларация ұсынылмаған;

- 2021 жылғы 1 тоқсаннан бастап қазіргі уақытқа дейін ЖТС және әлеуметтік салық бойынша декларацияны (200.00-нысан) ұсынбайды.

Өз кезегінде, «Аз» компаниясының мыс сынықтарын жеткізуші сомасы 11 755,8 мың теңге сомасында 68,4 тонна «Ka» компаниясы (3 - деңгей) болып табылады, сараптама актісі бойынша жоқ (05.11.2020ж., 01.06.2021ж., 18.01.2022ж., 02.03.2022ж.), ҚҚС бойынша есептен шығарылды 22.12.2020ж.

СОНО АЖ мәліметтері бойынша:

- 2019 жылғы КТС бойынша декларацияда (100.00 н.) МКҚ 959 618,2 мың теңгені, шегерімдер 979 622,6 мың теңгені, шығын 20 004,3 мың теңгені құрады. Бұл ретте 2020-2021 жылдары КТС бойынша декларация ұсынылмаған;

- жеке табыс салығы және әлеуметтік салық бойынша декларацияны (200.00-нысан) 2020 жылғы 4 тоқсаннан бастап осы күнге дейін ұсынбайды.

Осылайша, тексеру нәтижелері бойынша оларды «К» компаниясына беру үшін тауарлардың шығу фактісі анықталмаған.

Жоғарыда баяндалған мән-жайларды ескере отырып, «Al» компаниясымен өзара есеп айырысу жөніндегі құжаттарды дұрыс деп тануға, операцияларды жасау фактісі туралы куәландыруға және осы операциялардың бухгалтерлік есепте барабар көрсетілуін қамтамасыз етуге және тиісінше ҚР Салық және бухгалтерлік заңнамасының ережелеріне сәйкес шығыстарды шегерімге жатқызу үшін негіз болып табылмайтыны жөн.

2.2 «Alm» компаниясы

Салықтық тексеру нәтижелері бойынша «Alm» компаниясымен өзара есеп айырысулар бойынша 2019 жылғы шығыстар 967 174,3 мың теңге сомасына шегерімдерден алынып тасталды.

«Alm» компаниясы 30.03.2019 ж. тіркелген, құрылтайшысы және басшысы 30.03.2019ж. бастап 10.05.2021ж. дейін М. азамат, 11.05.2021ж. бастап З. азамат болып табылады, Қызмет түрі - қара және түсті металдар кендерін көтерме сату, ҚҚС бойынша есептен шығарылған 12.01.2022ж. орналасқан жері (26.01.2022ж. тексеру актісі, 25.05.2022ж., 13.11.2019ж., 27.08.2020ж.).

Салық оранымен ұсынылған құжаттардан «Alm» компаниясы «К» компаниясының атына 2019 жылы жалпы сомасы 967 174,3 мың тоннаға 3 408 тонна көлемінде тауарларды (алюминий моторлы сынықтар, мыс 1, 2 мыс сынықтары, аралас жез-қола сынықтары, қола сынықтары, автомобиль радиаторларының сынықтары) сатқаны шығады.теңге. тауарлар үшін төлем Қолма-қол ақшасыз есеп айырысу арқылы жүзеге асырылады.

«Alm» компаниясының СОНО АЖ деректері бойынша:

- көлік құралдарына салынатын салық, жер салығы және мүлік салығы бойынша декларация (700.00-нысан) ұсынылмаған;

- 2019 жылғы 1-4 тоқсандағы ЖТС және әлеуметтік салық бойынша декларацияда (200.00-нысан) қызметкерлер саны 1 адамды құрайды.

«Alm» компаниясына қатысты салық органы 30.03.2019ж. бастап 30.06.2020ж. дейінгі кезеңге КТС және ҚҚС бойынша тақырыптық салықтық тексеру жүргізді (31.03.2021ж. №534 салықтық тексеру актісі).

31.03.2021 ж. №534 салықтық тексеру актісінен «Alm» компаниясының тауарларды (жұмыстарды, көрсетілетін қызметтерді) негізгі жеткізушісі «Аз» компаниясы болып табылады, оған қатысты ҚР ҚК 216-бабының 3-бөлігі бойынша қылмыстық іс тергеліп жатыр.

Сондай-ақ, 31.03.2021ж. №534 салықтық тексеру актісінде «Аз» компаниясы салықтық тексеруге металл сынықтарын (тауар-көлік жүкқұжаттары, жол парақтары, сенімхаттар, тауарларды қабылдау-беру актілері) жеткізуді растайтын құжаттарды ұсынбағаны көрсетілген. Осы өнім берушіден тауарларды сатып алу расталмауына байланысты тексеру нәтижелері бойынша «Аз» компаниясынан өткізілген тауарлар (жұмыстар, көрсетілетін қызметтер) бойынша шығыстар азайтылды, тиісінше «Alm» компаниясынан «К» компаниясының атына тауарларды (жұмыстарды, көрсетілетін қызметтерді) өткізу расталмады.

МАЭС-тің 16.02.2021ж. шешімімен «Аз» компаниясын 18.12.2019ж. мемлекеттік қайта тіркеу жарамсыз деп танылды.

Осылайша, салықтық тексеру нәтижелері бойынша тауарларды «К» компаниясына беру үшін олардың шығу фактісі анықталмаған.

Жоғарыда баяндалған мән-жайларды ескере отырып, «Alm» компаниясымен өзара есеп айырысу жөніндегі құжаттарды дұрыс деп тануға, операцияларды жасау фактісі туралы куәландыруға және осы операциялардың бухгалтерлік есепте барабар көрсетілуін қамтамасыз етуге және тиісінше ҚР Салық және бухгалтерлік заңнамасының ережелеріне сәйкес шығыстарды шегерімге жатқызу үшін негіз болып табылмайтыны жөн.

• «B» компаниясы

«B» компаниясымен өзара есеп айырысулар бойынша салықтық тексеру нәтижелері бойынша 2019 жылғы шығыстар 2 802 968,1 мың теңге, ҚҚС 1 301,8 мың теңге сомасына шегерімдерден алынып тасталды.

«B» компаниясы 08.06.2017ж. бастап тіркелген, құрылтайшысы және басшысы С. азаматы болып табылады, қызмет түрі - қара және түсті металдар кендерінің көтерме саудасы - 67%, басқа топтарға енгізілмеген өзге де жеке қызметтер көрсету - 33%.

«B» компаниясы орналасқан жері бойынша болмауына байланысты 25.02.2020ж. ҚҚС бойынша есептен шығарылды (тексеру актісі 29.05.2019ж., 05.08.2019ж., 30.12.2019ж., 08.12.2020ж., 29.06.2021ж.), сенімсіз тізімге енгізілген (29.06.2021ж. №1141 салықтық тексеру актісі).

СОНО АЖ мәліметтері бойынша:

- - 2019-2021 жылдарға арналған КТС (100.00-нысан) бойынша декларация ұсынылмаған.

- көлік құралдарына салынатын салық, жер салығы және мүлік салығы бойынша декларация (700.00-нысан) ұсынылмаған;

- 2019 жылғы 1, 2, 4 тоқсандар үшін ЖТС және әлеуметтік салық бойынша декларация (200.00-нысан) ұсынылмаған.

- ЖТС және әлеуметтік салық бойынша декларацияда 2019 жылғы 3 тоқсандағы 200.00 нысаны мәндерді көрсетпей ұсынылған.

Салық органы ұсынған құжаттардан «B» компаниясы «К» компаниясының атына 2019 жылы тауарларды (алюминий мотор сынықтары, мыс 1, 2 мыс сынықтары, аралас жез-қола сынықтары, қола сынықтары, автомобиль радиаторларының сынықтары) жалпы сомасы 2 792 119,9 мың теңге, 1 410,4 тонна көлемінде сатқаны шығады, 10 848,2 мың теңге сомасында көлік қызметтерін, 1 301,7 мың теңге сомасында ҚҚС көрсетті, тауарлар үшін төлем Қолма-қол ақшасыз есеп айырысу арқылы жүзеге асырылады.

Сонымен қатар, ЭШФ АЖ деректері бойынша «B» компаниясында өткізу сомасына тауарларды (жұмыстарды, көрсетілетін қызметтерді) сатып алу, оның ішінде 1 410,4 тонна сынықтарды және автокөлік қызметтерін сатып алу бойынша тауарлар (жұмыстар, көрсетілетін қызметтер) жоқ.

Осылайша, тексеру нәтижелері бойынша оларды «К» компаниясына беру үшін тауарлар мен автокөлік құралдарының шығу фактісі анықталмаған.

Бұдан басқа, «B» компаниясы 15.12.2021ж. №36432 бұйрығымен «G» компаниясына қосылу жолымен қайта ұйымдастырылды, бұл ретте жоғарыда көрсетілген бұйрық негізінде жүргізілген қайта тіркеу МАЭС-тің 01.07.2022ж. шешімімен жарамсыз деп танылды және күші жойылды.

МАЭС-тің 01.07.2022ж. шешімінен 01.01.2022ж. жағдай бойынша «G» компаниясының салық берешегі 359 879, 6 мың теңгені, әлеуметтік төлемдер бойынша 3 940,2 мың теңгені құрайды, ол «P» компаниясы мен «B» компаниясының «G» компаниясына қосылуы нәтижесінде пайда болды. 2019-2021 жылдар аралығында «B» компаниясын сату бойынша айналым 3 122 606,1 мың теңгені құрады, оның ішінде ҚҚС 374 712,7 мың. теңге салық жүктемесінің коэффициенті 0,1% -. құрады, көлік құралдарына салынатын салық, жер салығы және мүлік салығы бойынша декларация ұсынылмады, орындалмаған салық міндеттемелері 232 257,4 мың теңгені құрады.

Жоғарыда баяндалған мән-жайларды ескере отырып, «B» компаниясымен өзара есеп айырысу жөніндегі құжаттарды дұрыс деп тануға, операцияларды жасау фактісі туралы куәландыруға және осы операциялардың бухгалтерлік есепте барабар көрсетілуін қамтамасыз етуге болмайды және тиісінше ҚР Салық және бухгалтерлік заңнамасының ережелеріне сәйкес шегерімдер мен ҚҚС-қа шығыстарды есепке жатқызу үшін негіз болып табылады.

• «Т» компаниясы

«Т» компаниясымен өзара есеп айырысу бойынша салықтық тексеру нәтижелері бойынша 2019 жылғы шығыстар 605 134,5 мың теңге сомасына шегерімдерден алынып тасталды.

«Т» компаниясы 29.06.2011ж. бастап тіркелген, құрылтайшысы 13.05.2017ж. бастап С. азамат, басшысы Д. Азаматы болып табылады, қызмет түрі-қара және түсті металдар кендерін көтерме сату, салық есептілігін ұсынбауына байланысты 17.11.2020ж. ҚҚС бойынша есептен шығарылған, орналасқан жері бойынша жоқ (01.04.2019ж. тексеру актісі, 27.08.2019ж., 20.12.2020ж., 31.12.2020ж., 22.09.2021ж., 18.03.2022ж.).

Салық органы ұсынған құжаттардан «Т» компаниясы 2019 жылы «К» компаниясының атына тауарларды (мыс 1, 2 мыс сынықтары, аралас жез-қола сынықтары, қола сынықтары, автомобиль радиаторларының сынықтары, пайдаланылған алюминий банкалары, аралас алюминий сынықтары, тепловоз радиаторлары) сатқаны шығады жалпы сомасы 605 134,5 мың теңгеге, 433,1 тонна. Тауарлар үшін төлем қолма-қол ақшасыз есеп айырысу арқылы жүзеге асырылады.

СОНО АЖ және «Т» компаниясының ЭШФ АЖ деректері бойынша:

-  2019 жылғы КТС бойынша декларация (100.00-нысан) мәндерді көрсетпей ұсынылды, 2020-2021 жылдары КТС бойынша декларация ұсынылмады;

- 2019 жылғы 1-4 тоқсандағы ҚҚС бойынша декларация (300.00) мәндерді көрсетпей ұсынылған, жеткізушілер жоқ;

- 2019 жылғы көлік құралдарына салынатын салық, жер салығы және мүлік салығы бойынша декларация (700.00-нысан) ұсынылмаған;

- 2019 жылғы 1-4 тоқсандағы ЖТС және әлеуметтік салық бойынша декларацияда (200.00-нысан) жалдамалы қызметкерлер көрсетілмеген.

Осылайша, тексеру нәтижелері бойынша оларды «К» компаниясына беру үшін тауарлардың шығу фактісі анықталмаған.

Бұдан бұрын салық органы «К» компаниясының 01.01.2014ж. бастап 31.12.2018ж. аралығындағы кезеңде жүргізілген кешенді салықтық тексеру нәтижелері бойынша «Т» компаниясымен өзара есеп айырысу бойынша шығыстар сомасының шегерімдерінен (12.11.2020 ж. №389 салықтық тексеру актісі) алынып тасталғанын атап өткен жөн.

МАЭС-тің 18.03.2021ж. шешімімен «К» компаниясының салық органына 12.11.2020ж. №389 тексеру нәтижелері туралы хабарламаны заңсыз деп тану және күшін жою туралы өтінішін қанағаттандырудан бас тартылды. Соттың азаматтық істер жөніндегі сот алқасының 21.06.2021ж. қаулысымен МАЭС-тің жоғарыда аталған шешімі өзгеріссіз қалды.

Қазақстан Республикасы Жоғарғы Сотының азаматтық істер жөніндегі сот алқасының 09.11.2021ж. қаулысымен МАЭС-тің жоғарыда көрсетілген шешімі және 21.06.2021ж. Қаулысы істі апелляциялық сатыдағы сотқа жаңа қарауға жібере отырып жойылды.

Соттың азаматтық істер жөніндегі сот алқасының 15.12.2021ж. қаулысымен «К» компаниясының заңсыз деп тану және тексеру нәтижелері туралы хабарламаның күшін жою туралы өтінішін қанағаттандырудан бас тартылды, ол жарияланған күнінен бастап күшіне енді.

Қазақстан Республикасы Жоғарғы Сотының азаматтық істер жөніндегі сот алқасының 04.07.2022ж. қаулысымен Алматы қалалық сотының азаматтық істер жөніндегі сот алқасының 15.12.2021ж. қаулысын қайта қарау туралы «К» компаниясына өтінішхат беруден бас тартылды.

Осылайша, заңды күшіне енген жоғарыда аталған сот актілерімен «Т» компаниясымен өзара есеп айырысу бойынша 01.01.2014ж. бастап 31.12.2018ж. дейінгі кезеңдегі шығыстарды шегерімдерден алынып тастау бөлігінде 12.11.2020ж. №389 салықтық тексеру нәтижелері негізделген деп танылды.

Жоғарыда баяндалған мән-жайларды ескере отырып, «Т» компаниясымен өзара есеп айырысу жөніндегі құжаттарды дұрыс деп тануға, операцияларды жасау фактісі туралы куәландыруға және осы операциялардың бухгалтерлік есепте барабар көрсетілуін қамтамасыз етуге және тиісінше ҚР Салық және бухгалтерлік заңнамасының ережелеріне сәйкес шығыстарды шегерімге жатқызу үшін негіз болып табылатыны жөн.

• «Т1» компаниясы

«Т1» компаниясымен өзара есеп айырысулар бойынша салықтық тексеру нәтижелері бойынша 2019 жылғы шығыстар 2 314 534,1 мың теңге сомасына шегерімдерден алынып тасталды.

«Т1» компаниясы 03.10.2018ж. бастап тіркелген, құрылтайшысы және басшысы азамат Н. болып табылады, қызмет түрі - қара және түсті металдар кендерінің көтерме саудасы-67%, басқа топтарға енгізілмеген өзге де жеке қызметтерді ұсыну-33%, ҚҚС бойынша есептен шығарылды 25.02.2020ж. ҚҚС төлеуші тұрған жері бойынша жоқ (тексеру актісі 04.04.2019ж., 25.11.2021ж.), сенімсіз салық төлеушілер тізіміне енгізілген (салықтық тексеру актісі 25.05.2022ж. №6946).

СОНО АЖ мәліметтері бойынша:

-- 2019-2021 жылдарға арналған КТС (100.00-нысан) бойынша декларация ұсынылмаған;

- 2019 жылғы көлік құралдарына салынатын салық, жер салығы және мүлік салығы бойынша декларация (700.00-нысан) ұсынылмаған;

- 2019 жылғы 1-4 тоқсандағы ЖТС және әлеуметтік салық бойынша декларацияда (200.00-нысан) «Т1» компаниясы 3-4 адамнан тұратын қызметкерлерді көрсетеді.

Салық органы ұсынған құжаттардан «Т1» компаниясы «К» компаниясының атына 2019 жылы жалпы сомасы 2 314 534,1 тоннаға 1 293,5 тонна тауарларды (алюминий мотор сынықтары, мыс 1, 2 мыс сынықтары, аралас жез-қола сынықтары, қола сынықтары, автомобиль радиаторларының сынықтары) сатқаны шығады мың теңге. Тауарлар үшін төлем қолма-қол ақшасыз есеп айырысу арқылы жүзеге асырылады.

Сонымен қатар, ЭШФ АЖ деректері бойынша «Т1» компаниясында өткізу сомасына тауарларды (жұмыстарды, көрсетілетін қызметтерді) сатып алу, оның ішінде 1 293,5 тонна көлемінде сынықтарды сатып алу жоқ.

Осылайша, тексеру нәтижелері бойынша оларды «К» компаниясына беру үшін тауарлардың шығу фактісі анықталмаған.

Жоғарыда баяндалған мән-жайларды ескере отырып, «Т1» компаниясымен өзара есеп айырысу жөніндегі құжаттарды дұрыс деп тануға, операцияларды жасау фактісі туралы куәландыруға және осы операциялардың бухгалтерлік есепте барабар көрсетілуін қамтамасыз етуге және тиісінше ҚР Салық және бухгалтерлік заңнамасының ережелеріне сәйкес шығыстарды шегерімге жатқызу үшін негіз болып табылмайтыны жөн.

2.6 «Аi» компаниясы

«Аi» компаниясымен өзара есеп айырысулар бойынша салықтық тексеру нәтижелері бойынша 2019 жылғы шығыстар 486 024,1 мың теңге сомасына шегерімдерден алынып тасталды.

«Аi» компаниясы 01.08.2008ж. бастап тіркелген, 02.12.2018ж. бастап құрылтайшысы С. азаматы, С. азаматының басшысы, қызмет түрі - қара және түсті металдар кендерін көтерме сату болып табылады.

«Аi» компаниясы орналасқан жері бойынша болмауына байланысты 16.09.2021ж. ҚҚС бойынша есептен шығарылды, 10.12.2021ж. бұйрығымен «Ай» компаниясы «W» компаниясына қосылу жолымен қайта ұйымдастырылды.

Салық органы ұсынған құжаттардан «Аi» компаниясы «К» компаниясының атына 2019 жылы жалпы сомасы 486 024,1 мың теңгеге 311,5 тонна тауарлар (мыс 1, 2 мыс сынықтары, аралас жез-қола сынықтары, қола сынықтары, автомобиль радиаторларының сынықтары, аралас алюминий сынықтары) сатқаны шығады. Тауарлар үшін төлем Қолма-қол ақшасыз есеп айырысу арқылы жүзеге асырылады.

СОНО АЖ және ЭШФ АЖ деректері бойынша:

- 2019 жылғы КТС бойынша декларацияда МГҚ 1 500 832,6 мың теңгені, шегерімдер 1 490 608,1 мың теңгені, салық салынатын табыс 10 224,5 мың теңгені, КТС 2 044,9 мың теңгені құрады;

- «Аi» компаниясының сатып алынған тауарлары мен қызметтерінің тізбесінде сынықтарды (алюминий сынықтары, мыс 1, 2 мыс сынықтары және т.б.) жеткізуді жүзеге асыратын жеткізушілер жоқ.

Осылайша, тексеру нәтижелері бойынша оларды «К» компаниясына беру үшін тауарлардың шығу фактісі анықталмаған.

«Аi» компаниясымен өзара есеп айырысудың нақты сомасы 491 421,0 мың теңгені құрайды немесе салықтық тексеру актісінің деректерімен салыстырғанда алшақтық 5 396,9 мың теңгені құрайды деген «К» компаниясының дәлелдеріне қатысты (491 421,0 - 486 024,1) ЭШФ АЖ деректеріне сәйкес сатып алынған тауарлардың (жұмыстардың, көрсетілетін қызметтердің) жалпы сомасы) 2019 жылы 486 024,1 мың теңгені құрайды, бұл 3310 «өнім берушілер мен мердігерлерге қысқа мерзімді кредиторлық берешек» шотының деректерімен расталады.

Тиісінше, «К» компаниясының «Аi» компаниясымен өзара есеп айырысу бойынша 5 396,9 мың теңге сомасына сәйкессіздіктердің болуы туралы дәлелдері дәрменсіз болып табылады.

Жоғарыда баяндалған мән-жайларды ескере отырып, «Ай» компаниясымен өзара есеп айырысу жөніндегі құжаттар дұрыс деп таныла алмайтыны, операцияларды жасау фактісі туралы куәландыра алмайтыны және осы операциялардың бухгалтерлік есепте барабар көрсетілуін қамтамасыз ететіні және тиісінше ҚР Салық және бухгалтерлік заңнамасының ережелеріне сәйкес шығыстарды шегерімге жатқызу үшін негіз болып табылатыны жөн.

Осылайша, «С» компаниясымен, «А» компаниясымен, «Al» компаниясымен, «Alm» компаниясымен, «B» компаниясымен, «Т» компаниясымен, «Т1» компаниясымен және «Аi» компаниясымен өзара есеп айырысу бойынша 2019 жылғы шегерімдерден шығыстарды алып тастау, сондай-ақ ҚҚС-ты 2019 жылғы 1-3 тоқсандар есебінен алып тастау «B» компаниясымен өзара есеп айырысу бойынша және салықтық тексеру нәтижелері бойынша КТС және ҚҚС-ты тиісті есептеу негізделген болып табылады.

Салықтық тексеру актісінде арифметикалық қатені жіберуге қатысты салықтық тексеру нәтижелері бойынша «С» компаниясымен, «А» компаниясымен, «Al» компаниясымен, «Alm» компаниясымен, «B» компаниясымен, «Т» компаниясымен, «Т1» компаниясымен, және «Аi» компаниясымен өзара есеп айырысулар бойынша 2019 жылғы шегерімдерден шығыстар іс жүзінде ҚҚС-сыз жалпы сомаға 10 569 781,1 мың теңге мөлшерінде алынып тасталғанын атап өткен жөн, бұл салықтық тексеру актісінің деректеріне сәйкес келеді немесе көрсетілген бөлікте сәйкессіздіктер жоқ.

«К» компаниясының дәлелдерін растайтын қылмыстық іс шеңберінде жүргізілген 26.05.2022ж. сараптаманың болуына қатысты тауарлар, жұмыстар, көрсетілетін қызметтер бойынша шығыстарды шегерімдерге және ҚҚС-қа жатқызу операция не оқиғаның жасалу фактісін тіркейтін осы шығыстарды растайтын бастапқы құжаттар болған кезде жүргізілетінін атап өткен жөн. Бұл шығыстар кіріс алуға бағытталған және салық салынатын айналым мақсатында пайдаланылады немесе пайдаланылады. Бұл ретте бастапқы есепке алу құжаттамасын жүргізу бухгалтерлік есеп туралы Заңның талаптарына сәйкес жүзеге асырылады.

Бұл жағдайда қылмыстық іс шеңберінде жүргізілген 26.05.2022ж. сарапшының қорытындысы бастапқы құжат болып табылмайды, тиісінше салық кодексінің және бухгалтерлік есеп туралы Заңның ережелеріне сәйкес КТС бойынша шегерімдерге жатқызу мақсатында шығыстарды растайтын құжат ретінде таныла алмайды.

Салық кодексінің 182-бабының 1-тармағына сәйкес уәкілетті орган шағымды қарау біткен соң апелляциялық комиссияның шешімін есекере отырып, уәжді шешім шығарады.

Апелляциялық комиссия отырысының нәтижелері бойынша тексеру нәтижелері туралы шағым жасалған хабарламаны өзгеріссіз, ал шағымды қанағаттандырмай қалдыру туралы шешім қабылданды.