1.Даудың түрі: салықтық даулар
2. Салық төлеушінің санаты: дара кәсіпкер
3. Салық түрі: ҚҚС
Қазақстан Республикасы Қаржы министрлігі (бұдан әрі – уәкілетті орган) «П» Компаниясының (бұдан әрі – «П» компаниясы) аумақтық мемлекеттік кірістер департаментінің (бұдан әрі – салық органы) Қазақстан Республикасының аумағында өндірілген тауарларға, орындалған жұмыстарға және көрсетілген қосылған құн салығын (ҚҚС) есептеу туралы тексеру нәтижелері туралы хабарламасына апелляциялық шағымын алды).
Іс материалдарынан көрініп тұрғандай, салық органы 01.01.2018 ж.бастап 2021ж.24.09. дейінгі кезең үшін салықты және бюджетке төленетін басқа да міндетті төлемдерді есептеудің дұрыстығы және уақтылы төлеу мәселесі бойынша кешенді салықтық тексеру жүргізді, оның нәтижелері бойынша 597,8 мың теңге сомасында ҚҚС, 50,6 мың теңге сомасында өсімпұл есептеу туралы хабарлама шығарылды.
«П» Компаниясы салық органының қорытындыларымен ҚҚС есептеу бөлігінде келіспей, салық органы шешімінің күшін жоюды сұрайтын апелляциялық шағыммен жүгінді.
«П» Компаниясының шағымынан салық төлеушінің деректері бойынша 2020 жылғы 4 тоқсанда ҚҚС бойынша декларацияда сату бойынша салық салынатын айналым 2 638,1 мың теңгені құрады.
Алайда, салықтық тексеру актісінің деректеріне сәйкес айналым сомасы 7 620,2 мың теңгені құрады, бұл ретте, 2017 жылғы 25.12. «Салық және бюджетке төленетін басқа да міндетті төлемдер туралы» Қазақстан Республикасы Кодексінің (Салық кодексі) 158-бабы 1-тармағының 10) тармақшасын бұза отырып, салықтық тексеру актісінде тиісті әкімшілік-аумақтық бірліктерге сілтеме жасай отырып, анықталған бұзушылықтардың толық сипаттамасы жоқ. Қазақстан Республикасы заңнамасының нормалары.
«П» Компаниясы 2020 жылдың 4 тоқсанында №ESF 1 шот-фактура бойынша барлығы 2 638,1 мың теңге сомасына 1 сату жүзеге асырылғанын атап өтті-730821301995-20201023-58192587 2020 ж.14.10.
«П» Компаниясының дәлелдерін тексеріп, салық органы ұсынған материалдарды зерттеп, уәкілетті орган келесі қорытындыға келді.
Салық кодексінің 186-бабына сәйкес дәлелді шешім шығару мақсатында шағымды қарау барысында Қаржы министрлігі ҚҚС есептеудің дұрыстығы мәселесі бойынша 2018ж.01.01. бастап 2021ж.24.09. аралығындағы кезеңде "П" компаниясына тақырыптық тексеру жүргізуді 2022ж.13.02. хатымен тағайындады.
Осы хатты орындау үшін Қаржы министрлігінің мемлекттік кірістер комитеті тақырыптық тексеру жүргізуге нұсқама шығарды, оның нәтижелері бойынша тақырыптық тексеру актісі жасалды.
Тақырыптық тексеру актісінен:
2020 жылға «П» Компаниясымен салық есептілігі ұсынылды:
- Шағын бизнес субъектілері үшін оңайлатылған декларация" (Н.910.00) 27 147,0 мың теңге, оның ішінде::
- 2020 жылдың 1 жартыжылдығында 8 147,2 мың теңге сомасында;
- 2020 жылдың 2 жартыжылдығында 18 999,7 мың теңге сомасында.
- Өткізу бойынша айналымды көрсете отырып, ҚҚС бойынша Декларация (300.00 Н.) 22 459,8 мың теңге, оның ішінде:
- 2020 жылдың 1 тоқсанына 5 045,7 мың теңге сомасында;
- 2020 жылдың 2 тоқсанына 3 396,4 мың теңге сомасында;
- 2020 жылдың 3 тоқсанына 11 379,5 мың теңге сомасында;
- 2020 жылдың 4 тоқсанына 2 638,1 мың теңге сомасында.
01.01.2020 жылдан бастап 31.12.2020 жылға дейінгі кезеңде «П» компаниясы «А» компаниясының атына («Батыс Еуропа-Батыс Еуропа «халықаралық транзиттік дәлізін қайта жаңарту» жобасы бойынша жол-құрылыс техникасымен, Механизмдермен және экипажы бар көлік құралдарымен көрсетілетін қызметтер) 22 459,8 мың теңге сомаға (өткізу бойынша мәлімделген айналымға сәйкес келеді) электрондық шот –фактура қойды. «Батыс Қытай, Балқаш-Бурылбай учаскесі, лот 2, Гүлшат-Тасарал 1905-1955 км» 06.01.2020 ж. №1-3/А/Б1 шарт бойынша), оның ішінде:
- 2020 жылдың 1 тоқсанында 5 045,7 мың теңге сомасында, ҚҚС 605,5 мың теңге сомасында;
- 2020 жылдың 2 тоқсанында 3 396,4 мың теңге сомасында, ҚҚС 407,6 мың теңге сомасында;
- 2020 жылдың 3 тоқсанында 11 379,5 мың теңге сомасында, ҚҚС 1 365,5 мың теңге сомасында;
- 2020 жылдың 4 тоқсанында 2 638,1 мың теңге сомасында, ҚҚС 316,6 мың теңге сомасында.
Мемлекеттік кірістер басқармасының қарсы салықтық тексеру актісі бойынша «А» компаниясымен өзара есеп айырысулар 45 962,0 мың теңге сомасына, оның ішінде ҚҚС 4 850,9 мың теңге сомасына расталды:
- 2019 жылы 20 807,4 мың теңге сомасына, ҚҚС 2 155,7 мың теңге сомасына (ҚҚС есебінсіз айналым 18 651,7 мың теңге);
- 2020 жылы сомасы 25 154,6 мың теңге, ҚҚС сомасы 2 695,2 мың теңге (ҚҚС есебінсіз айналым 22 459,4 мың теңге).
Сондай-ақ, қарсы тексеру актісі бойынша «П» Компаниясының атына 415,5 мың теңге сомасына «А» компаниясының іске асырылуы расталды, оның ішінде 44,5 мың теңге сомасына ҚҚС.
Бұдан басқа, қарсы тексеру актісі бойынша банк тапсырмаларына сәйкес 2019 жылға 12 347,2 мың теңге сомасында, 2020 жылға 12 942,6 мың теңге сомасында, 2021 жылға 2 744,7 мың теңге сомасында төлем, сондай-ақ «А» Компаниясының «П» Компаниясы алдындағы кредиторлық берешегі сомасының 17% - ға азаюы расталды 06.05. келісімге сәйкес өзара есеп жүргізу жолымен 512,0 мың теңге. 2020 ж., «П» Компаниясы, «А» Компаниясы, «С» компаниясы, «К» Компаниясы тараптарымен жасалған.
Мемлекеттік кірістер департаменті 11.02.2022 ж. хатымен ұсынған мәліметтерге сәйкес, «П» Компаниясында тексерілетін кезеңде фискалдық жады бар бақылау-касса машинасы жоқ (06.03.2019 ж.есептен шығарылған).
Тақырыптық тексеру барысында екінші деңгейдегі банктерге сұрау салулар жіберілді, алынған жауаптарға сәйкес ақша қаражатының түсуі анықталды:
- «Қазақстан Халық Банкі» АҚ KZ166017131000080483 шоты бойынша 2020 жылы 20 503,1 мың теңге сомасында.
- «Қазақстан Халық Банкі» АҚ 2020 жылы 19 284,3 мың теңге сомасында карточкалық шот, осы шот «П» Компаниясының қызметімен байланысты ішкі ауыстыру және есеп айырысу үшін қызмет етті (kz166017131000080483 шотынан аудару).
«С» Компаниясы «Қазақстан Халық Банкі» АҚ-ның карточкалық шотына 6 360,5 мың теңге сомасында ақшалай қаражат түсімдерінің белгіленуіне байланысты Мемлекеттік кірістер басқармасына үстеме тексеру жүргізуге сұрау жіберілді.
2022ж.15.04. қарсы салықтық тексеру актісі бойынша «П» Компаниясы «С» Компаниясының атына тауарларды, жұмыстарды, қызметтерді сатуды жүзеге асырмағаны анықталды, аудару «А» Компаниясының кредиторлық берешегін төлеу есебіне жүргізілді.
Осылайша, ЭШФ АЖ-дан, Екінші деңгейдегі банктерден, қарсы тексеру актілерінен, салық тіркелімдерінен алынған мәліметтерге сәйкес тақырыптық тексеру барысында «П» Компаниясының 2020 жылғы ҚҚС салынатын айналымы 22 459,8 мың теңгені, оның ішінде 2020 жылғы 1 тоқсанда 5 045,7 мың теңгені құрайтыны анықталды 2020 жылдың 2 тоқсанына сомасы 3 396,4 мың теңге, 2020 жылдың 3 тоқсанына сомасы 11 379,5 мың теңге және 2020 жылдың 4 тоқсанына сомасы 2 638,1 мың теңге.
Айта кету керек, «П» Компаниясы 2020 жылға ҚҚС салынатын айналым сомасы 22 459,8 мың теңге, оның ішінде 2020 жылдың 4 тоқсанында 2 638,1 мың теңге бухгалтерлік және салықтық есептерде көрсетілген.
Сондай-ақ, салықтық тексеру барысында «П» компаниясы 06.04.2022 жылғы талапқа 2020 жылғы кезеңдегі кіріс пен ҚҚС бойынша салық салынатын айналым арасында туындаған айырма бойынша түсініктеме берді.
Түсініктемеден келіп шығатыны, шағын бизнес субъектілері үшін оңайлатылған декларацияны (910.00 Н.) ұсынған кезде 2020 жылғы 2 жартыжылдықта «П» Компаниясы сатудан түскен табыс 18 999,8 мың теңге соманы құрайтынын мойындайды, бұл ретте сатудан түскен табысты 4 982,1 мың теңге сомаға көрсеткен кезде қате жіберілген. Іс жүзінде сатудан түскен табыс 14 017,6 мың теңгені құрады. 2020 жылғы 3, 4 тоқсандар үшін ҚҚС бойынша декларацияда (300.00 Н.) сату бойынша салық салынатын айналым дұрыс көрсетілген, сомасы 14 017,6 мың теңге.
Осылайша, тақырыптық тексеру нәтижелері бойынша 2020 жылдың 4 тоқсанында салық салынатын айналым сомасы 2 638,1 мың теңгені және ҚҚС сомасы 316,6 мың теңгені құрады, тиісінше салықтық тексеру нәтижелері бойынша көрсетілген салық кезеңі үшін ҚҚС бойынша салық салынатын айналымның 04.11.2021 ж. №584 ұлғаюы 4 982,1 мың теңге және ҚҚС есептеу 597,8 мың теңге болды.теңге негізсіз болып табылады.
Бұдан басқа, тақырыптық тексеру нәтижелері бойынша «П» Компаниясының хатына сәйкес (-) 99,0 мың теңге, тауарларды (жұмыстарды, қызметтерді) сатып алу бойынша шығыстар бойынша (-) 825,3 мың теңге сомасына есепке жатқызылған ҚҚС-ға түзету жүргізілді.
Хаттан келіп шығатыны, 2020 жылдың 4 тоқсанында «П» Компаниясы ҚҚС бойынша декларацияда (300.00 Н.) есепке жатқызылуы тиіс 3 463,4 мың теңге сомасында тауарларды (жұмыстарды, қызметтерді) сатып алуды көрсетті, ол 316,6 мың теңгені құрады. Есепке жатқызылған ҚҚС 99,0 мың теңгеге түзетуге жатады, өйткені 2020 жылғы 4 тоқсанда алынған 825,3 мың теңге сомасындағы қызметтер салық салынатын айналым мақсатында пайдаланылмаған. «П» Компаниясы салықтық есептілікті ұсынған кезде көрсетілген түзету ескерілмеген, осыған байланысты шағым бойынша салықтық тексеру барысында ескеруді сұрайды. Тиісінше, тақырыптық тексеру нәтижелері бойынша 2020 жылғы 4-тоқсандағы есепке жатқызудан 99,0 мың теңге сомасында ҚҚС алынып тасталды.
Жоғарыда баяндалғанның негізінде, тақырыптық тексеру нәтижелері бойынша 2020 жылғы 4 тоқсан үшін 498,8 мың теңге (597,8 - 99,0) сомасында ҚҚС есептеу бөлігінде 2021ж.04.10. салықтық тексеру актісінің нәтижелері расталмады. Осыған байланысты 2020 жылдың 4 тоқсанында салықтық тексеру нәтижелері бойынша 498,8 мың теңге сомасында ҚҚС есептеу негізсіз болып табылады.
Апелляциялық комиссия отырысының нәтижелері бойынша 2020 жылдың 4 тоқсанына ҚҚС есептеу бөлігінде шағымданған тексеру нәтижелері туралы хабарламаның 498,8 мың теңге сомасында күшін жою, ал қалған бөлігінде өзгеріссіз қалдыру туралы шешім қабылданды.
