Дау түрі: салық даулары
Салық төлеушінің санаты: заңды тұлға
Салық түрі: ҚҚС
Қазақстан Республикасы Қаржы министрлігі (бұдан әрі - уәкілетті орган) аумақтық мемлекеттік кірістер департаментінің (бұдан әрі - салық органы) тексеру нәтижелері туралы хабарламаға "М" |Компаниясының апелляциялық шағымын алғанын хабарлайды.
Іс материалдарынан көрініп тұрғандай, салық органы "М" Компаниясына тақырыптық тексеру жүргізді 2019ж.20.09. - 2021ж.31.03. кезеңі үшін қайтаруға ұсынылған қосылған құн салығы сомаларының дұрыстығын растау мәселесі бойынша тақырыптық салықтық тексеру жүргізді, оның нәтижелері бойынша қосылған құн салығының есептелген сомасы (бұдан әрі-ҚҚС) 2 149,2 мың теңге сомасында, есепке жатқызылатын қосылған құн салығының қайтаруға расталмаған, бюджетке төлеуге жатпайтын есептелген салық сомасынан асып кету сомасы туралы 635 635,0 мың теңге туралы хабарлама шығарылды.
"М" Компаниясы ҚҚС қайтару бойынша бас тартуға сәйкес келмейді және мынадай дәлелдер келтіреді.
Шағымда "М" Компаниясы құрылған күнінен бастап ҚҚС төлеуші болып табылатыны және Салық кодексінің жоғарыда көрсетілген ережелеріне сәйкес темір кенін сату бойынша айналымдарды ҚҚС мақсаттары үшін салық салынатын деп танитыны және ҚҚС есептеу кезінде тиісті ставканы қолданатыны атап өтілді.
Шағымнан руда өндіру және сату жөніндегі қызметті жүзеге асыру мақсатында "М" Компаниясы тиісті шығыстарды көтереді. 2019ж.20.09. -2021ж.31.03. аралығында қоғам сату бойынша салық салынатын айналым мақсаттары үшін арнайы техника мен жабдықтарды, қосалқы бөлшектерді сатып алу, арнайы техниканы жұмылдыру-демобилизациялау, бұрғылау-жару жұмыстары (су басқан ұңғымалар), дизель отыны, күзет қызметтері, сервистік қызмет көрсету қызметтері, әкімшілік шығыстар, консультациялық қызметтер және басқа да ағымдағы шығыстар бойынша шығыстарды көтерді.
Шағымда "М" Компаниясы сатып алған тауарлар, жұмыстар мен қызметтер нөлдік мөлшерлеме бойынша айналым мақсатында, яғни салық салынатын айналымдарға байланысты пайдаланылғаны атап өтілді. Сондай-ақ шағымда 2.5-бөлімде атап өтілді. осы актінің салық органы "М" Компаниясының экспортқа тұрақты өткізуді жүзеге асыратынын және көрсетілген салық кезеңдерінде жалпы салық салынатын айналымдағы салық салынатын айналым үлесі 70,0% - дан астамды құрайтынын растайды.
Тиісінше, "М" Компаниясының пікірі бойынша, ол 745 917,0 мың теңге сомасында қайтаруға ұсынылған ҚҚС арту сомасын заңды түрде анықтады, ол салық салынатын айналымдар мақсаттары үшін тауарларды (жұмыстарды, көрсетілетін қызметтерді) сатып алу нәтижесінде 2020 жылғы 1 тоқсаннан бастап өсу қорытындысымен қалыптасты.
Шағымда салық органының 2020 жылғы 1 және 2-тоқсандар үшін 509 350,0 мың теңге мөлшеріндегі ҚҚС асып кеткен сомасын қайтарудан бас тартуы оны "салық төлеуші қайтаруға артық ұсынған" деп тану себебі бойынша заңсыз болып табылады деп көрсетілген.
Шағымда атап өтілгендей, салық органы 2020 жылдың 1 тоқсанына 247 646,4 мың теңгеден 247 564,5 мың теңге мөлшерінде және 2020 жылдың 2 тоқсанына 261 703,6 мың теңгеден 259 518,8 мың теңге мөлшерінде ҚҚС асып кеткен сомасын растады.
Осылайша, "М" Компаниясының пікірі бойынша тексеру нәтижелері бойынша 2020 жылдың 1 және 2 тоқсандары үшін 507 083,3 мың теңге мөлшерінде ҚҚС арту сомасы расталды. Тиісінше, салық кодексінің 152-бабына сәйкес жүргізілген салықтық тексеру негізінде салық органында 2020 жылғы 1 және 2-тоқсандар үшін ҚҚС артық сомасын қайтарудан бас тартуға негіз болған жоқ.
Салықтық тексеру актісінен келіп шығатыны, 25.12.2017 ж. "Салық және бюджетке төленетін басқа да міндетті төлемдер туралы" Қазақстан Республикасы Кодексінің (Салық кодексі) 152-бабы 12-тармағының 1) тармақшасына сәйкес 635 635,0 мың теңге сомасында ҚҚС қайтару расталмаған.
Шағымды қарау барысында мыналар анықталды.
Уәкілетті орган шағым бойынша дәлелді шешім шығару мақсатында 2017 жылғы 25 желтоқсандағы Салық кодексінің 181, 186-баптарына сәйкес 03.09.2021 ж.хатымен "М" Компаниясына қайтаруға ұсынылған қосылған құн салығы сомаларының дұрыстығын растау дұрыстығы мәселесі бойынша тақырыптық тексеру тағайындалды.
Салық органы "М" Компаниясына тақырыптық тексеру жүргізуге 2021ж.29.11. №33 ұйғарым шығарды, оның нәтижелері бойынша 2022ж.19.04. №33 тақырыптық тексеру актісі (бұдан әрі - тақырыптық тексеру) жасалды.
Тақырыптық тексерумен 2019ж.20.09. бастап 2021ж.31.03. аралығындағы 2021ж.06.09. тексеру актісінің нәтижелері бойынша қайтаруға жатпайтын ҚҚС асып кеткен сомасы 635 635,0 мың теңге мөлшерінде айқындалғаны анықталды.
Бұл ретте, осы соманы қайтармау үшін:
1) салық төлеуші артық ұсынған ҚҚС сомасы – 509 349,9 мың теңге (2.3-бөлім);
2) валюталық түсім түспеген тауарлар экспорты бойынша ҚҚС сомасы-17, 9 мың теңге;
3) ТБЖ қолдану нәтижесінде анықталған бұзушылықтардың болуына байланысты қайтаруға жатпайтын ҚҚС сомасы-105 045,6 мың теңге;
4) бұзушылықтарды жоюға сұрау салу бойынша қайтаруға жатпайтын ҚҚС сомасы 17 855,7 мың теңге;
5) өзге де себептер бойынша қайтаруға жатпайтын ҚҚС сомасы 3 365,9 мың теңге негіз болып табылды.
Қоғам арнайы техника мен жабдықтарды, қосалқы бөлшектерді сатып алу, арнайы техниканы жұмылдыру-демобилизациялау, бұрғылау-жару жұмыстары (су басқан ұңғымалар), дизель отыны, күзет қызметтері, сервистік қызмет көрсету қызметтері, әкімшілік шығыстар, консультациялық қызметтер және өткізу бойынша салық салынатын айналым мақсатында жұмсалған басқа да ағымдағы шығыстар жөніндегі мәселеге қатысты шағым жасайды.
Тақырыптық тексеру актісі бойынша 2020 жылғы 1 тоқсанда есепке жатқызылатын БҚ тәуелсіз жеткізушілерінің сомасы 257 679,4 мың теңгені құрады, оның ішінде нөлдік ставка бойынша салық салынатын өткізу бойынша айналыммен байланысты сома 252 935,9 мың теңгені құрады. 2020 жылдың 1 тоқсанына "қайтаруға ұсынылған БҚ тәуелсіз жеткізушілерінің сомасы бойынша мәліметтер" 300.09 қосымшасында 300.00 СЕН-де көрсетілген талапқа сәйкес 247 646,4 мың теңге сома жарияланды.
Тақырыптық тексеру актісінде ТМҚ (қосалқы бөлшектер, ЖЖМ, шеткері құрылғылар, арнайы киім, газ) көрсетілген кезеңде сатып алынғаны, қоймаға кіріске алынғаны және 1310 "шикізат пен материалдар"шотында есепке алынғаны атап өтілді.
Қоғамның тақырыптық тексеру актісінде көрсетілгендей ТМҚ деректері техника мен жабдықты ағымдағы немесе күрделі жөндеу үшін пайдаланылды. Материалдар өндірістік немесе шаруашылық қажеттіліктерге, 8410 "жалпы өндірістік шығындар" шотына, 8110 "негізгі өндірістің тікелей шығындары" шотына (машиналар мен жабдықтарды ұстауға арналған материалдар, аумақты ұстауға арналған материалдар, дизель отыны, май және майлау материалдары, бензин, газ) есептен шығарылды.
Бұл ретте, басқа ТМҚ (шөлмектелген су, кеңсе тауарлары) 7210 "Жалпы және әкімшілік шығыстар" шотына есептен шығарылды, алынған Қызметтер (Банк қызметтері, қызмет көрсететін қызметтер, әуе – теміржол билеттері) 7210 шотқа, материалдық емес активтер (лицензиялар, БҚ бағдарламалық қамтамасыз ету) 2730 "өзге материалдық емес активтер"шотына есептен шығарылды.
2020 жылғы 2 тоқсан бойынша тақырыптық тексеру актісінен есепке жатқызылатын ҚҚС жалпы сомасы 270 482,0 мың теңгені құрайды, оның ішінде нөлдік ставка бойынша салық салынатын айналыммен байланысты сома 243 260,9 мың теңге. 2020 жылдың 2 тоқсанында "қайтаруға ұсынылған ҚҚС сомасы бойынша мәліметтер" 300.09 қосымшасында 300.00 сен-де көрсетілген талапқа сәйкес 261 703,6 мың теңге сомасы ұсынылды. Актіде 235 817,2 мың теңге сомасы қарауға жататыны көрсетілген. 2020 жылғы 1-2 тоқсанда барлығы 483 463,6 мың теңге сома қарауға жатады.
Тақырыптық тексеру актісінде 2020 жылдың 1 және 2 тоқсандары ішінде "М" Компаниясының балансына 246 486,8 мың теңге ҚҚС сомасына 366 бірлік мөлшерінде негізгі құралдар, "М" компаниясының бухгалтерлік есебінде сатып алынған негізгі құралдар (тау-кен арнайы техникасы, автокөлік құралдары, машиналар мен жабдықтар, тұрғын вагондар, контейнерлер) түскені көрсетілген"2412" негізгі құралдар "шотында 72 897,0 мың теңге сомасына темір кені ("А" Компаниясынан сатып алынған) көрсетіледі.
Бұл ретте, тақырыптық тексеру актісінде аталған техника мен жабдық кен орнында тұрғаны және пайдаланылатыны атап өтілді.
Бұдан басқа, тақырыптық тексеру актісінен 319 383,8 мың теңге (246 486,8 негізгі құралдар + 72 897,0 темір кені) сомасынан 282 314,4 мың теңге сомасы ғана осы тексерумен қайтарылуға жатады.
Айырма 2.14 - бөлімде көрсетілген анықталған бұзушылықтарға байланысты 37 069,4 мың теңге сомасында (319 383,8 негізгі қаражат бойынша сомасы-282 314,4 қайтарылуға тиіс) бюджеттен қайтарылуға жатпайды. 463 602,6 мың теңге сомасындағы тақырыптық тексеру актісі, оның ішінде қайтаруға жататын сома 282 314,4 мың теңгені құрады(745 917,0 - 463 602,6=282 314,4).
Сондай-ақ, тақырыптық тексеру актісінде 745 917,0 мың теңге мөлшеріндегі ұсынылған асып кету сомасының 06.09.2021 ж. №132 тексеру актісімен 635 635,0 мың теңге мөлшерінде ҚҚС расталмағаны, яғни алдыңғы тексеру актісі бойынша тек 110 282,0 мың теңге сомасында қайтарылуға жататыны атап өтілді .745 917,0-635 635,0).
Тиісінше, осы тексеру нәтижелері бойынша қайтаруға жатпайтын сома 353 320,6 мың теңгені құрайды = (745 917,0 ұсынылған сома - 282 314,4 тақырыптық тексеру актісі бойынша қайтаруға жататын сома – 06.09.2021 ж. №132 тексеру актісі бойынша қайтаруға жататын сома-110 282,0):
-17,9 мың теңге-валюталық түсім түспеген тауарлар экспорты бойынша ҚҚС сомасы, бұл сомаға "М"компаниясы шағымданбаған;
-300 023,3 мың теңге - бұзушылықтардың болуына байланысты қайтаруға жатпайтын ҚҚС сомасы (тақырыптық тексеру актісінде 2.10, 3-бөлімдегі толық сипаттама);
-24 027,2 мың теңге-бұзушылықтарды жоюға сұрау салу бойынша қайтаруға жатпайтын ҚҚС сомасы (1-деңгейдегі бұзушылықтар бойынша пирамида бойынша тақырыптық тексеру актісінде 2.11-бөлім егжей-тегжейлі сипатталған.);
-3 365,9 мың теңге-өзге себептер бойынша қайтарылуға жатпайтын ҚҚС сомасы, бұл сомаға "М" Компаниясы шағымданбаған;
-25 886,4 мың теңге-салық төлеуші артық ұсынған ҚҚС сомасы 2.1-бөлімде тақырыптық тексеру актісімен егжей-тегжейлі сипатталған.
Алдыңғы тексеру актісімен 2019 жылғы 4-тоқсаннан бастап 2020 жылғы 2-тоқсанға дейінгі кезең қарастырылмағанын, тиісінше тақырыптық тексеру актісімен осы кезең ҚҚС бойынша салық есептіліктерінің деректеріне және (немесе) салық органдарындағы, оның ішінде салық органдарындағы ақпараттық жүйелердің мәліметтеріне талдау жүргізу нәтижелері бойынша бұзушылықтар анықталған тексерумен қамтылғанын атап өткен жөн. Өнім берушілер ЭШФ АЖ ҚР ҚМ 2018ж.02.02. №118 бұйрығымен бекітілген қосылған құн салығының асып кетуін қайтару мақсатында ТБЖ қолдану қағидаларына сәйкес, тиісінше өнім берушілерде 10 063 654,8 мың теңге сомасында бұзушылықтар анықталды (ең төменгі ҚҚС сомасы 300 023,3 мың теңге).
Бұл ретте 300 023,3 мың теңге соманы қайтармау себептері тақырыптық тексеру актісінің 2.10, 3-бөлімінде көрсетілген.
Осылайша, 745 917,0 мың теңге мөлшеріндегі ұсынылған ҚҚС асып кеткен сомасынан 392 596,4 мың теңге қайтаруға ҚҚС сомасы расталды, оның ішінде 110 282,0 мың теңге сомасы 06.09.2021 ж. №132 алдыңғы актімен расталды, 282 314,4 мың теңге сомасы осы тақырыптық тексеру актісімен расталды (392596,4-110282,0).
2022ж.19.05. өткен апелляциялық комиссия отырысының нәтижелері бойынша салық органының 06.09.2021 ж.салық органының 282 314,4 мың теңге мөлшерінде қайтаруға расталмаған ҚҚС асып кеткен сомасы бөлігіндегі тексеру нәтижелері туралы шағымданған хабарламасының күшін жою, қалған бөлігінде өзгеріссіз қалдыру туралы шешім қабылданды.
