Дау түрі: салық даулары
Салық төлеушінің санаты: Жауапкершілігі шектеулі серіктестік
Салық түрі: ҚҚС
Қазақстан Республикасының Қаржы министрлігіне (бұдан әрі-уәкілетті орган) салықтарды және бюджетке төленетін басқа да міндетті төлемдерді дұрыс есептеу және уақтылы төлеу мәселелері бойынша аумақтық мемлекеттік кірістер департаментінің (бұдан әрі – салық органы) тексеру нәтижелері туралы хабарламаға «К» ЖШС-нің апелляциялық шағымы келіп түсті.
Іс материалдарынан көрініп тұрғандай, Мемлекеттік кіріс органы «К» ЖШС-не 01.01.2019ж.-31.12.2019ж. кезең үшін салықтарды және бюджетке төленетін басқа да міндетті төлемдерді дұрыс есептеу және уақтылы төлеу мәселелері бойынша тақырыптық тексеру жүргізді. Оның нәтижелері бойынша:
- Қазақстан Республикасының аумағында өндірілген тауарларға, орындалған жұмыстарға және көрсетілген қызметтерге қосылған құн салығынан (ҚҚС) 13 532,9 мың.теңге салық және 2 908,2 мың теңге өсімпұл есептеу туралы хабарлама шығарылды.
«К» ЖШС салық органының қорытындыларымен келіспей, салық органының шешімінің күшін жоюды сұрап, апелляциялық шағыммен жүгінді.
25.12.2017ж. Қазақстан Республикасының "Салық және бюджетке төленетін басқа да міндетті төлемдер туралы" Кодексінің (Салық кодексі) 400-бабын бұза отырып, «К» ЖШС, «А» ЖШС-мен өзара есеп айырысу бойынша ҚҚС есебіне жатқызылғанын бұзу салықтың және өсімпұлдың тиісті сомасын есептеу үшін негіз болып табылды.
Салық органының осы тұжырымымен «К» ЖШС «А» ЖШС-де жұмысшылардың аздығына, мүліктің болмауы «К» ЖШС-не қатысты қандай да бір қорытындылар үшін негіз бола алмайтындығына байланысты келіспейді, өйткені заңға сәйкес жабдықты жалға алу және аутстаффинг қызметтерін пайдалану мүмкіндігі барын алға тартты.
«К» ЖШС дәлелдерін тексеріп, салық органы ұсынған материалдарды зерттеп, уәкілетті орган мынадай қорытындыға келді.
Салық кодексінің 400-бабының 1-тармағына сәйкес Салық кодексінің 367-бабы 1-тармағының 1) тармақшасына сәйкес қосылған құн салығын төлеуші болып табылатын тауарларды, жұмыстарды, көрсетілетін қызметтерді алушының есепке жатқызылатын ҚҚС сомасы, егер олар өткізу бойынша салық салынатын айналым мақсатында, сондай-ақ егер осы тармақтың 1) -4) тармақшаларында көрсетілген шарттар орындалса пайдаланылады немесе пайдаланылады.
Салық кодексінің 400-бабына сәйкес шот-фактура ҚҚС-ты есепке жатқызу үшін негіз болып табылатынын атап өткен жөн.
Бұл ретте барлық ҚҚС төлеушілер үшін міндетті құжат болып табылатын шот-фактураны жазып беру Салық кодексінің 412-бабының талаптарына сәйкес жүзеге асырылады.
Салық кодексінің 412-бабының 12-тармағына сәйкес шот-фактура салық төлеушінің бұйрығымен оған уәкілеттік берілген қызметкердің қолымен куәландырылуы мүмкін. Бұл ретте бұйрықтың көшірмесі тауарларды, жұмыстарды, көрсетілетін қызметтерді алушыларды көзбен таныстыру үшін қолжетімді болуға тиіс.
Салық кодексінің 190-бабының 2 және 3-тармақтарында есепке алу құжаттамасы: "бухгалтерлік есеп және қаржылық есептілік туралы" Қазақстан Республикасының Заңына (бұдан әрі – бухгалтерлік есеп туралы Заң) сәйкес оны жүргізу бойынша міндет жүктелген адамдар үшін бухгалтерлік құжаттаманы; тексерудің стандартты файлы - ерікті түрде бастапқы есепке алу құжаттары – осы баптың 4-тармағында көрсетілген тұлғалар үшін; салықтық нысандар; салықтық есепке алу саясаты; салық салу объектілерін және (немесе) салық салуға байланысты объектілерді айқындау үшін, сондай-ақ салық міндеттемесін есептеу үшін негіз болып табылатын өзге де құжаттар.
Егер осы баптың 4-тармағында өзгеше белгіленбесе, салық есебі Бухгалтерлік есеп деректеріне негізделеді. Бухгалтерлік құжаттаманы жүргізу тәртібі Қазақстан Республикасының бухгалтерлік есеп және қаржылық есептілік туралы заңнамасында белгіленеді.
Бухгалтерлік есеп туралы Заңның 6-бабының 1-тармағына сәйкес Бухгалтерлік есеп Қазақстан Республикасының бухгалтерлік есеп және қаржылық есептілік туралы заңнамасымен, сондай-ақ есеп саясатымен регламенттелген дара кәсіпкерлер мен ұйымдардың операциялары мен оқиғалары туралы ақпаратты жинаудың, тіркеудің және жинақтаудың реттелген жүйесін білдіреді.
Бухгалтерлік есеп туралы Заңның 7-бабының 1-тармағына сәйкес бухгалтерлік құжаттама бастапқы құжаттарды, бухгалтерлік есеп регистрлерін, қаржылық есептілікті және есеп саясатын қамтиды.
Бухгалтерлік жазбалар бастапқы құжаттар негізінде жүргізіледі. Бастапқы құжаттар операция немесе оқиға жасалған сәтте не олар аяқталғаннан кейін тікелей жасалуы тиіс.
Бұдан басқа, Бухгалтерлік есеп туралы Заңның 7-бабының 6) тармақшасына сәйкес қағаз және электрондық жеткізгіштердегі бастапқы құжаттарда міндетті деректемелер болуға тиіс, мұнда басқалармен қатар операция жасауға (оқиғаны растауға) жауапты адамдардың лауазымдарының атауын, тегін, аты-жөнін және қолын көрсету және оның дұрыстығы көзделген (оның) ресімдеу.
Осылайша, салық төлеушінің шығыстары ҚҚС бойынша есепке жатқызылуға жатады, егер тауарлар, жұмыстар, көрсетілетін қызметтер бойынша шығыстар табыс алуға бағытталуы және салық салынатын айналым мақсатында пайдаланылуы тиіс болса, сондай-ақ салық төлеушінің бұйрығымен басшы мен бас бухгалтер немесе оған уәкілеттік берілген қызметкер қол қойған тиісті құжаттармен расталуға тиіс. Бұл ретте Салық кодексінің нормаларына сәйкес салық есебі Бухгалтерлік есеп деректеріне негізделеді. Бухгалтерлік құжаттаманы жүргізу тәртібі Қазақстан Республикасының бухгалтерлік есеп және қаржылық есептілік туралы заңнамасында белгіленеді.
Қаралып отырған жағдайда, салықтық тексеру нәтижелері бойынша 2019 жылғы 4 тоқсандағы есептен «А» ЖШС-мен өзара есеп айырысу бойынша 13 532,9 мың теңге сомасында ҚҚС алынып тасталды (келте құбырды ЕХРЕ футеровкасымен жабу қызметі).
Төлем Қолма-қол ақшасыз есеп айырысу арқылы жүзеге асырылған.
Негізгі қызмет түрі: қандай да бір нақтылаусыз тауарлардың кең ассортиментімен көтерме сауда.
«А» ЖШС орналасқан жері бойынша болмауына байланысты 11.05.2020 ж.ҚҚС бойынша есептен шығарылған.
kgd.gov.kz сайтына сәйкес сенімсіз салық төлеушілер тізіміне енгізілген.
«А» ЖШС мамандандырылған ауданаралық экономикалық сотының шешімімен банкрот деп танылған.
2019 жылғы салық жүктемесінің коэффициенті-0% құрайды.
СОНО АЖ сәйкес:
- көлік құралдарына салынатын салық, жер салығы, мүлік салығы бойынша декларациялар (700.00-нысан) ұсынылмаған;
- жеке табыс салығы және әлеуметтік салық бойынша декларациялар (200.00-нысан) еңбекақы төлеу қоры (ЕТҚ) бар қызметкерлер саны:
- 2019 жылдың 1 тоқсанында 2 қызметкер, ЕТҚ 1 065,0 мың теңге;
- 2019 жылдың 2 тоқсанында 2 қызметкер, ЕТҚ 1 065,0 мың теңге;
- 2019 жылдың 3 тоқсанында 3 қызметкер, ЕТҚ 1 345,0 мың теңге;
- 2019 жылдың 4 тоқсанында 3 қызметкер, ЕТҚ 1 387,5 мың теңге.
«А» ЖШС 2019 жылғы КТС (100.00-нысан) бойынша декларацияға «жылдық қаржылық есептіліктің құрамдас бөліктері туралы мәліметтер» 100.07-қосымшасында активтердің болуы туралы деректер жоқ екенін көрсету қажет.
Жоғарыда айтылғандардан, өзара есеп айырысуды жүзеге асыру кезеңінде «А» ЖШС-де тауарларды жеткізу, қызметтер көрсету үшін қажетті ресурстар, қызметкерлер, негізгі және көлік құралдары жоқтығын көруге болады.
Бұдан басқа, ЭШФ АЖ деректері бойынша 2019 жылы «А» ЖШС-нің жалпы сомасы 299 030,6 мың теңге болып табылатын осы қызметтерді жеткізушілері:
- «О» ЖШС 264 564,2 мың теңге сомасына (полиэтиленмен expe вн НКТ футерлеу бойынша қызметтер).
- «С» ЖШС 34 466,4 мың теңге сомасына (құбырларды футерлеу).
«О» ЖШС
Негізгі қызмет түрі: өнеркәсіптік техника мен жабдықтарды монтаждау.
2019 жылғы салық жүктемесінің коэффициенті - 1% құрайды.
ТБЖ бойынша санаты-тәуекелдің орташа дәрежесі.
СОНО АЖ сәйкес:
- көлік құралдарына салынатын салық, жер салығы, мүлік салығы бойынша декларациялар (700.00-т.), қоршаған ортаға эмиссиялар үшін төлемақы бойынша (870.00-т.) ұсынылмаған;
- жеке табыс салығы және әлеуметтік салық бойынша декларациялар (200.00-нысан) 2019 жылғы 1, 2, 3, 4 тоқсандар үшін еңбекақы төлеу қоры (ЕТҚ) бар қызметкерлер саны 6 қызметкер ЕТҚ 4 584,8 мың теңге. Алайда, қосымшада (200.05-нысан) бұл қызметкерлер көрсетілмеген.
2019 жылғы КТС (100.00-нысан) бойынша декларацияға «жылдық қаржылық есептіліктің құрамдас бөліктері туралы мәліметтер» 100.07-қосымшасында "О" ЖШС активтерінің бар екендігі туралы деректер жоқ екенін көрсету қажет.
Жоғарыда айтылғандардан «О» ЖШС-де материалдық-техникалық база, қойма үй-жайлары, көлік құралдары жоқ екендігін көруге болады.
«Ч» ЖШС
Негізгі қызмет түрі: қандай да бір нақтылаусыз тауарлардың кең ассортиментімен көтерме сауда.
2019 жылғы салық жүктемесінің коэффициенті-0% құрайды.
ТБЖ бойынша санаты - жоғары тәуекел дәрежесі.
Мамандандырылған ауданаралық экономикалық соттың шешімімен «Ч» ЖШС-нің 05.12.2019 ж.мемлекеттік тіркеуі жарамсыз деп танылған (шешім заңды күшіне енді).
СМЭС шешімінде мемлекеттік кірістер басқармасы 20.08.2020 ж., 18.02.2021 ж. жүргізген салықтық тексеру барысында «Ч» ЖШС орналасқан жері бойынша жоқтығы анықталғаны көрсетілген.
Сондай-ақ, СМЭС шешімінде «Ч» ЖШС Қаржы-шаруашылық қызметті жүзеге асырмағаны және «Ч» ЖШС кәсіпкерлік қызметті жүзеге асыру ниетінсіз және салық төлеуден жалтару мақсатында құрылғаны көрсетілген.
Бұл ретте, Қазақстан Республикасы Азаматтық-процестік кодексінің 21-бабының 2-бөлігіне сәйкес заңды күшіне енген сот шешімдері, ұйғарымдары, қаулылары мен бұйрықтары, сондай-ақ соттар мен судьялардың заңды өкімдері, талаптары, тапсырмалары, шақырулары және басқа да өтініштері барлық мемлекеттік органдар, жергілікті өзін-өзі басқару органдары үшін міндетті екенін атап өткен жөн қоғамдық бірлестіктер, басқа да заңды тұлғалар, лауазымды адамдар мен азаматтар Қазақстан Республикасының бүкіл аумағында мүлтіксіз орындалуға жатады.
Бұдан басқа, банкроттық рәсімі барысында «А» ЖШС қатысты Мемлекеттік кірістер департаменті борышкердің төлем қабілетсіздігіне әкеп соқтыратын қасақана банкроттық белгілерінің болуы туралы қорытынды жасады.
Борышкердің қаржы-шаруашылық қызметін талдау нәтижелері бойынша 527 637,8 мың теңге залал сомасына әдейі банкроттық белгілерінің және борышкердің төлем қабілетсіздігіне әкеп соқтыратын әрекеттердің бар екендігін куәландыратын мынадай фактілер анықталды:
- контрагенттердің банктік шоттарына қаражат аудару жолымен 30 066,8 мың теңге мөлшерінде ақшалай қаражат түріндегі активтерді шығару;
- 202 786,1 мың теңге мөлшерінде қолма-қол ақша қаражаты түріндегі активтерді шығару;
- мемлекеттік тіркеуі жалпы сомасы 38 602,4 мың теңгеге жарамсыз деп танылған «С» ЖШС тұлғасымен өзара есеп айырысудың болуы, оның ішінде ҚҚС 4 136,0 мың теңге;
- камералдық бақылау нәтижелері бойынша анықталған бұзушылықтар туралы орындалмаған хабарламалардың болуы.
Жоғарыда баяндалғандарды ескере отырып, «А» ЖШС-мен серіктестіктің өзара есеп айырысулары жөніндегі құжаттар операциялар жасау фактісі туралы нақты куәландыра алмайды және осы операциялардың бухгалтерлік есепте барабар көрсетілуін қамтамасыз ете алмайды, тиісінше Қазақстан Республикасы салық заңнамасының ережелеріне сәйкес ҚҚС есепке жатқызу үшін негіз болып табылады.
Осылайша, «А» ЖШС-мен өзара есеп айырысу бойынша ҚҚС-ты есептен шығару және салықтық тексеру нәтижелері бойынша ҚҚС-ты тиісті есептеу негізді болып табылады.
Апелляциялық комиссия отырысының нәтижелері бойынша Мемлекеттік кірістер департаментінің тексеру нәтижелері туралы шағым жасалған хабарламаны өзгертусіз, ал шағымды қанағаттандырмау туралы шешім қабылданды.
