Даудын түрі: салықтық даулар
Салық төлеушінің санаты: заңды тұлға
Салық түрі: ҚҚС қайтару
Қазақстан Республикасының Қаржы министрлігі (бұдан әрі – уәкілетті орган) «П» компаниясының Мемлекеттік кірістер аумақтық департаментінің (бұдан әрі-Мемлекеттік кірістер органы) есепке жатқызылатын ҚҚС бюджетке төлеуге жатпайтын қайтаруға расталмаған есептелген салық сомасынан асып кеткен сомасы туралы тексеру нәтижелері туралы хабарламаға апелляциялық шағым алды.
Іс материалдарынан көрініп тұрғандай, Мемлекеттік кіріс органы (МКО) қайтаруға ұсынылған қосылған құн салығы (ҚҚС) сомаларының дұрыстығын 2022ж.01.04. бастап 2022ж.30.09. дейінгі кезең үшін ҚҚС есептеудің дұрыстығын және уақтылы төленгенін растау мәселесі бойынша тақырыптық салықтық тексеру жүргізді, оның нәтижелері бойынша есепке жатқызылатын ҚҚС-тың бюджетке төленуге жатпайтын, қайтаруға расталмаған есептелген салық сомасынан 785 518,7 мың теңге мөлшерінде асып кету сомасы, 4,2 мың теңге ҚҚС есептеу сомасы нәтижелері туралы хабарлама шығарылды.
«П» компаниясы МКО-ның осы 357 887,9 мың теңге сомасында ҚҚС асып кетуін қайтаруға, 4,2 мың теңге сомасында ҚҚС есептеуге растамау бөлігінде осы хабарламамен келіспейді.
2023ж.07.03. №213 Салық кодексінің 152-бабы 7, 12-тармақтарының және 386-бабының нормаларына сәйкес қайтаруға 1 262 247,5 мың теңге сомасында ҚҚС асып кетуі расталмағаны, және 07.03.2023ж. №213 Салық кодексінің 401-бабын бұза отырып, 2022 жылғы 3-тоқсанда есепке жатқызылатын ҚҚС 4,2 мың теңге сомасында негіз болды.
«П» компаниясы МКО-ның осы тұжырымымен келіспейді, шағымда Қазақстан Республикасы «Салық және бюджетке төленетін басқа да міндетті төлемдер туралы» Кодексінің (Салық кодексі)152-бабының 5 және 11-тармақтарын, 447-бабының 1-тармағын келтіреді. Қазақстан Республикасы Қаржы министрімен 19.03.2018ж. № 391 бекітілген ҚҚС асып кетуін қайтару және ҚҚС асып кеткен сомасының дұрыстығын растау мақсатында тәуекелдерді басқару жүйесін қолдану (бұдан әрі - № 391 Ереже) 11, 45 және 46-тармақтарымен және салықтық тексеру барысында ұсынылған құжаттар тауарлар экспортын растау үшін жеткілікті болып табылатынын атап көрсетеді.
Сонымен қатар, шағымда «П» компаниясы салықтық тексеру актісінде анықталған бұзушылықтардың толық сипаттамасы жоқ және ҚҚС асып кетуін қайтарудан бас тартуға негіз болған құжаттар (сауалдар, жауаптар және «Пирамида» талдамалық есебі) қоса берілмегенін көрсетеді.
Сондай-ақ, «П» компаниясының пікірінше, салықтық тексеру нәтижелері бойынша бұзушылықтар бойынша нақты мән-жайларды анықтау бойынша жұмыс жүргізілген үшінші тұлғалардың бұзушылықтары бойынша ҚҚС асып кетуін қайтарудан бас тартылды және жеткізушілер өз міндеттемелерін тиісті түрде және заңнамада белгіленген мерзімде орындағаны анықталды.
Бұдан басқа, «П» компаниясы 4,2 мың теңге сомасында ҚҚС есептеу бөлігінде салықтық тексеру актісінің нәтижелерімен келіспейді.
«П» компанияның дәлелдерін тексеріп, МКО ұсынған материалдарды зерттеп, уәкілетті орган мынадай қорытындыға келді.
Шағымды қарау барысында мыналар анықталды.
Салық тексеруінің 07.03.2023ж. №213 тексеру 2022 жылдың 3 тоқсанына ҚҚС бойынша декларацияда көрсетілген 785 518,7 мың теңге сомасында ҚҚС асып кетуін қайтару туралы талап негізінде жүргізілді. 01.04.2022ж. 30.09.2022ж. дейін ҚҚС асып түсуі Қазақстан Республикасында 54 623,9 мың теңге сомасына тауарларды, жұмыстарды, көрсетілетін қызметтерді сатып алу және 736 530,4 мың теңге сомасына ҚҚС төлеумен импорт есебінен қалыптасты.
Уәкілетті орган шағым бойынша дәлелді шешім шығару мақсатында 07.06.2023ж. Салық кодексінің 186-бабына сәйкес қайтаруға ұсынылған ҚҚС сомаларының дұрыстығын растау мәселелері бойынша «П» компаниясына тақырыптық тексеру белгіленді.
Мемлекеттік кірістер комитеті 12.06.2023ж. №28 «П» компаниясы тақырыптық тексеру жүргізілді, оның нәтижесі бойынша 20.06.2024ж. № 28 тақырыптық тексеру актісі толтырылды (бұдан әрі - 20.06.2024ж. №28 тақырыптық тексеру актісі).
Сонымен қатар, 20.06.2024ж. № 28 тақырыптық тексеру актісінің 2.7, 2.10, 2.11, 2.13-тармақтарында Салық кодексінің нормаларын бұза отырып. Қазақстан Республикасы салық заңнамасының экспорттық операциялар бойынша ҚҚС-ның шағымдалған сомасын растау (растамау) бөлігінде, тікелей жеткізушілер бойынша және 2 және одан да көп деңгейдегі жеткізушілер бойынша «Пирамида» есебінің анықталған бұзушылықтары бойынша, есептелген соманы растау (растамау) мән-жайлары көрсетілген тексеру нәтижелерінің мән-жайлары және 4,2 мың теңге көлемінде ҚҚС мен тұжырымдары сипатталмаған.
Жоғарыда баяндалғанды ескере отырып, Қазақстан Республикасының Қаржы министрлігі Салық кодексінің 186-бабының 4-тармағына сәйкес шағым бойынша дәлелді шешім шығару мақсатында 12.09.2024ж. қайта тақырыптық тексеру тағайындалды.
Мемлекеттік кірістер комитеті 12.09.2024ж. № 10 «П» компаниясына қайта тақырыптық тексеру жүргізілді, оның нәтижесі бойынша 28.10.2024ж. № 10 (бұдан әрі - тақырыптық тексеру актісі).
Тақырыптық тексеру актісінен келіп шығады.
Шағымды қарау барысында мыналар анықталды.
Тауарлар экспортының расталмауына байланысты қайтаруға ҚҚС расталмауына қатысты
Тақырыптық тексеру актісінен Салық кодексінің 447-бабының 1-тармағына сәйкес тауарлардың экспортын растайтын құжаттар:
1) өзгерістер, толықтырулар мен оларға қосымшалар ескерілген шарттар (келісімшарттар) (бұдан әрі - тауарлар экспорты жүзеге асырылатын шарттар (келісімшарттар);
2) аумағына тауарлар импортталған Еуразиялық экономикалық одаққа мүше мемлекеттің салық органының белгісі бар тауарларды әкелу және жанама салықтарды төлеу туралы, жанама салықтарды төлеу және (немесе) босату және (немесе) төлеудің өзге де тәсілі туралы өтініш (қағаз жеткізгіште түпнұсқада немесе көшірмеде не электрондық нысанда);
3) Еуразиялық экономикалық одаққа мүше бір мемлекеттің аумағынан Еуразиялық экономикалық одаққа мүше басқа мемлекеттің аумағына тауарлардың өткізілгенін растайтын тауарға ілеспе құжаттардың көшірмелері.
Тақырыптық тексеру актісіне сәйкес «П» компаниясы сатып алушылары - «Пе» компаниясы, Ресей (Тренажерлар), «К» компаниясы, Ресей (Термиялық тозаңдатуға арналған сым, керамикалық материал), «И» компаниясы, Ресей (Микроэлементтерді мөлшерлеу конвейері, араластырғышы бар фосфор қышқылына арналған сыйымдылық, шикізат материалдары хопперлерінің конвейерлері, 40 футтық контейнер, реклеймерлер, құбырлы реакторлар, корпус құбырлары, елекке элеватор, қаптамаға элеватор, алдын ала тоңазытқыш элеваторы, шикізат материалдары мен ретура элеваторы, симметриялы өткізгіштер) болып табылады.
Тақырыптық тексеру актісінен жүкті экспортқа шығаруды іс жүзінде жүзеге асырған CMR-да көрсетілген тасымалдаушылар «П» компаниясымен қызмет көрсетуге шарт жасаспағаны келіп шығады. Тексеру барысында «П» компаниясы (Клиент) пен «Д» компаниясы (Экспедитор) арасында 15.07.2022ж. (бұдан әрі - 15.07.2022ж. шарт) толтырылған.
Тақырыптық тексеру актісінде көрсетілгендей «Д» компаниясы Ресей Федерациясының аумағында тіркелген, экспедитор-ұйым болып табылады.
15.07.2022ж. шарттың 1.1-тармағына сәйкес осы Шарт «Д» компаниясы Серiктестiктiң жүктерiне көлiктiң барлық түрлерiмен көлiктiк-экспедициялық қызмет көрсетудi (бұдан әрi - ТЭН) ұйымдастыруға және Серiктестiктiң жүгiн сақтандыруға арналған Серiктестiктiң тапсырмаларын орындаған кезде Тараптардың өзара қарым-қатынастарын реттейдi.
15.07.2022ж. шарттың 1.2-тармағы 1-қосымшаға сәйкес аммоний сульфаты, NPK, MAP және DAP минералдық тыңайтқыштарын өндіру үшін шикізатты қайта өңдеуге және түйіршіктеуге арналған жабдық пен қосалқы бөлшектер болып табылатын жабдық жүк деп түсініледі. Тиеп жөнелту - шамамен 2022 жылғы маусым - 2022 жылғы қараша.
15.07.2022ж. Шартқа тақырыптық тексеру барысында «П» компаниясының тақырыптық тексеру актісіне сәйкес Қосымша келісімдер 22.11.2022ж. және 21.12.2023ж, сәйкес «Шамамен 2022ж. - 2023 жылғы желтоқсан» және «Жөнелту шамамен 2022 жылғы маусым- 2024 жылғы желтоқсан» ұсынылған. Сондай-ақ 25.07.2022ж. төлем тапсырмалары берілді 145 000 EUR сомасына №8 және 25.07.2022ж. «Д» компаниясы «П» компаниясының ақша қаражатын аударуы (алдын ала төлем) туралы 16 784,63 EUR сомасына № 9 құжаттар ұсынылды.
15.07.2022ж. шарттың 6.2-тармағына сәйкес Тараптар барлық жабдықты Жүк алушының қоймасына жеткізу фактісі бойынша көрсетілген қызметтер актісіне 15 жұмыс күні ішінде қол қояды.
Тақырыптық тексеру актiсiнен Серiктестiк тексерiлетiн кезеңде жабдықты (тауарларды) экспортқа өткiзгенi және табыс алғаны келiп шығады. Бұл ретте «П» компаниясы «Д» компаниясымен осы уақытқа дейін орындалған жұмыстар актілеріне қол қоймаған. Тауардың сипаттамасы (жабдығы) жоқ, оның ішінара құрастырылуы орын алады және оның қорытынды көлемі барлық жабдықтың жеткізілуіне қарай жүзеге асырылатын болады.
Қазақстан Республикасы Азаматтық кодексiнiң 711-бабына сәйкес, егер экспедиция шартынан экспедитордың өз мiндеттерiн жеке орындау мiндетi туындамаса, экспедитор өз мiндеттерiн орындауға басқа адамдарды тартуға құқылы. Сарапшы компания тасымалдаушыларды өзі жалдауға (өзіне қосалқы мердігерлерді таңдауға) құқылы.
3.1-тармақтың 3.1.4) тармақшасымен 15.07.2022ж. Шартта сәйкес «Д» компаниясы Тараптармен келісілген көлікпен және бағыт бойынша жүк тасымалдауды ұйымдастыруға міндеттенетіні көзделген. Бұл ретте тасымалдаушыларды таңдауды дербес жүзеге асырады, өз атынан тиісті тасымалдау шарттарын жасайды және ілеспе құжаттарды ресімдейді, тиісті шығыстарды көтереді.
15.07.2022ж. шарттың 3.2.1-тармағына сәйкес «Д» компаниясы осы Шарт бойынша өз міндеттерін орындау үшін тасымалдаушыларды қоса алғанда, үшінші тұлғаларды тартуға құқылы, бұл ретте ол өзі тартатын үшінші тұлғалардың іс-әрекеттері үшін өзінің іс-әрекеттері ретінде жауапты болады.
Тақырыптық тексеру актісінен келіп шығатыны, тақырыптық тексеру барысында 20.06.2024ж. № 28 Мемлекеттік кірістер департаментінің кеден бекеттеріне 17.07.2023ж., оларға 19.07.2023 жылғы жауаптар алынды. Бұл жауаптарда тауарлардың Қазақстан Республикасының аумағынан Ресей Федерациясының аумағына толық көлемде өту фактісі расталды, шекараны кесіп өткен автокөлік құралдарының мемлекеттік нөмірлері бар автокөлік құралдары расталды, олар экспортталатын тауардың атауы да, оның көлемі де CMR-да (халықаралық тауар-көлік жүкқұжатында) көрсетілген.
Тақырыптық тексеру актісінде көрсетілгендей ілеспе құжаттарда, атап айтқанда CMR Салық кодексінің 447-бабында көзделген нақты тасымалдаушылар «П» компаниясымен шарт жасаспаған. Ақпараттық жүйелердің деректеріне сәйкес аталған тасымалдаушыларда автокөлік құралдары жоқ.
Осылайша, тақырыптық тексеру нәтижелері бойынша тасымалдауды жүзеге асыру, яғни «Д» компаниясы мен CMR-да көрсетілген тасымалдаушылар деректері арасындағы мәмілені (мәмілелерді) жүзеге асыру расталмайды.
Баяндалғанды ескере отырып, тақырыптық тексеру нәтижелері бойынша 785 518,7 мың теңге мөлшерінде қайтаруға жатпайтын ҚҚС асып кеткен сомасы анықталды, яғни 07.03.2023ж. № 213 толық көлемде, демек, салықтық тексеру нәтижелері бойынша тауарлар экспортының расталмауына байланысты ҚҚС асып кетуін қайтарудан бас тарту негізделген болып табылады.
ТБЖ қолдануға байланысты 48 856,4 мың теңге сомасында ҚҚС асып кетуін қайтаруға растамауға қатысты
Тақырыптық тексеру актісінен қайтаруға ҚҚС сомасының асып кетуін растау бойынша тексерулер Салық кодексінің және № 391 Ереженің нормалары ескеріле отырып жүргізілетіні келіп шығады.
Бұл ретте, Салық кодексінің 152-бабының 1-тармағына сәйкес ҚҚС-ның асып кеткен сомасын растау бойынша тақырыптық тексеру ҚҚС бойынша декларацияда көрсетілген ҚҚС-ның асып кеткен сомасын қайтару туралы талап ұсынған салық төлеушіге қатысты тәуекелдерді басқару жүйесін (ТБЖ) қолдана отырып жүргізіледі.
Салық кодексінің 152-бабы 11-тармағына сәйкес «Пирамида» талдамалық есебі салық төлеуші (салық агенті) ұсынған ҚҚС бойынша салық есептілігін және (немесе) ақпараттық жүйелердің мәліметтерін зерделеу және талдау негізінде салық органдары жүзеге асыратын бақылау нәтижелері болып табылатынын көрсету қажет.
07.03.2023ж. №213 актіге сәйкес тақырыптық тексеру актісінде көрсетілгендей. Салық кодексінің 152-бабына және №391 Қағидалардың нормаларына сәйкес «Пирамида» талдамалық есебі қалыптастырылды, № 391 Қағидалардың бекітілген есептеу тәртібіне сәйкес тәуекел дәрежесінің критерийлері бойынша баллдарды автоматтандырылған есептеу жүргізілді, ол бойынша тәуекел дәрежесінің критерийлері пайдаланылған баллдардың жиынтық жиынтығы Қағидалардың 43-тармағына сәйкес белгіленген шектен аспады № 391 (350 балл) және 127,36 баллды құрады.
«Пирамида» талдамалық есебі бойынша анықталған бұзушылықтар 2 түрге бөлінген - салық міндеттемелерін орындамау және жалған мәмілелер тәуекелі бойынша бұзушылықтар.
Осылайша, № 391 Ереженің 46-тармағына сәйкес жеткізушінің салық есептілігі мәліметтерін және ЭШФ АЖ мәліметтерін салыстыру нәтижесінде анықталған алшақтықтар, сондай-ақ бюджетке ҚҚС есептеу және төлеу бойынша салық міндеттемелерін орындамауды көрсететін басқа да мәліметтер салық міндеттемелерін орындамау тәуекелі болып танылады.
Егер «Пирамида» талдамалық есебін қалыптастыру кезінде салық төлеуші болып табылатын өнім беруші анықталған жағдайда, көрсетілетін қызметті беруші салық міндеттемелерін орындамау тәуекелі бойынша өнім берушілер бойынша «Пирамида» талдамалық есебін одан әрі қалыптастыруды тоқтатады:
1) Көлденең мониторингте тұрған;
2) Өз өндiрiсiнiң тауарларын өндiрушiлер тiзбесiне енгiзiлген, оның iшiнде ауыл шаруашылығы тауарын өндiрушi салық төлеушi (iрi және ұсақ қара малдың терiсiн өндiрушiлердi және түстi және күкiрт металдарының сынықтарын өңдейтiн тұлғаларды қоспағанда) өз өндiрiсiнiң тауарларын өндiрушiлер.
№ 391 Қағида шеңберінде өз өндірісінің тауарларын өндіруші көрсетілетін қызметті алушының бүкіл тексерілетін кезеңі ішінде өндіруші деп танылған өнім беруші болып табылады;
3) Қазақстан Республикасының жер қойнауы және жер қойнауын пайдалану туралы заңнамасына сәйкес жасалған жер қойнауын пайдалануға арналған келісімшарт шеңберінде қызметті жүзеге асыратын және талап қойылған салық кезеңінің алдындағы соңғы 5 (бес) жыл үшін есептелген салық жүктемесінің кемінде 20 (жиырма) пайызы орташа коэффициенті бар;
4) кейіннен оларды сатып алушы экспорттаған электр және жылу энергиясын, суды және (немесе) газды қоспағанда, электр және жылу энергиясын, суды және (немесе) газды жеткізуді жүзеге асыратын;
5) байланыс қызметтерін жеткізуді жүзеге асыратын;
6) есепке жатқызылған ҚҚС сомасы республикалық бюджет туралы заңда белгіленген және «Пирамида» талдамалық есебін қалыптастыру күніне тиісті қаржы жылының (бұдан әрі - АЕК) 1 қаңтарында қолданыста болған айлық есептік көрсеткіштің 10 еселенген мөлшерінен аспайтын.
Егер тікелей өнім берушілер өзара байланысты тараптар және (немесе) оған қатысты тақырыптық тексеру жүргізілетін көрсетілетін қызметті алушыға қатысты бақылауда тұрған тұлғалар болып табылса, осы тармақтың ережелері қолданылмайды.
Сондай-ақ, № 391 Қағиданың 54-тармағының ережелерін ескере отырып, онда № 391 Қағиданың 52-тармағының ережелері тексерілетін көрсетілетін қызметті алушының тікелей өнім берушілері «Пирамида» талдамалық есебінің нәтижелері бойынша анықтаған бұзушылықтарды жою кезінде қолданылмайды:
оңайлатылған тәртіпті қолдануға құқығы бар (осы құқықты пайдалануға қарамастан);
Салық кодексінің 152-бабы 12-тармағының 4) тармақшасына сәйкес құны кемінде 150 000 000 АЕК құрайтын, Қазақстан Республикасының Үкіметі бекіткен республикалық индустрияландыру картасы шеңберінде инвестициялық жобаны іске асыратын;
Салық кодексінің 722-бабының 1-тармағында көрсетілген өнімді бөлу туралы келісім шеңберінде теңізде көмірсутектерін барлауды және (немесе) өндіруді жүзеге асыратын;
Салық кодексінің 388-бабына сәйкес халықаралық әуе тасымалдарын орындайтын шетелдік авиакомпаниялардың әуе кемелеріне жанар-жағармай құю кезінде әуежайлар жүзеге асыратын жанар-жағармай материалдарын өткізуші болып табылады.
Осылайша, жоғарыда айтылғандарды негізге ала отырып, № 391 Ереженің 54-тармағына сәйкес «П» компаниясы аталған санаттарға жатпайды және № 391 Ереженің 46-тармағының ережелерін ескере отырып, салық міндеттемелерін орындамау тәуекелі бойынша «Пирамида» талдамалық есебі әртүрлі деңгейдегі жеткізушілер бойынша қалыптастырылды. Осыған байланысты тақырыптық тексеру барысында 07.03.2023ж. «Пирамида» талдамалық есебінің № 213 негізделген түрде түрлі деңгейдегі жеткізушілер бойынша қалыптастырылған.
«П» компаниясы № 391 Ереженің 54-тармағында көрсетілген санаттарға жатпайтынын ескере отырып, «Ак» компаниясына қатысты сот практикасын қолдану туралы шағымда келтірілген дәлелдер «П» компаниясы дәрменсіз болып табылады, өйткені «Ак» компаниясы мониторингке жататын ірі салық төлеушілердің есебінде тұр , қандай «П» компаниясы болып табылмайды
Тақырыптық тексеру актісінде көрсетілгендей, тақырыптық тексеру барысында 07.03.2023ж. тексеру актісінде көрсетілген анықталған алшақтықтар бойынша «Пирамида» талдамалық есебі талданды. Сатылған тауарлар, жұмыстар, қызметтер бойынша ҚҚС сомалары мен ЭШФ АЖ-де көрсетілген жазып берілген шот-фактуралар бойынша ҚҚС сомалары арасындағы алшақтық бөлігінде әртүрлі деңгейлердегі тікелей жеткізушілер мен олардың жеткізушілеріне 213 бойынша № 5, мұнда ең аз сома ҚҚС келесі жеткізушілер бойынша 48 856,4 мың теңгені құрады, оның ішінде:
«А» компаниясы ЭШФ АЖ деректері мен түрлі деңгейлерде сату бойынша ҚҚС бойынша салық есептілігі деректері арасындағы алшақтық 645 322,0 мың теңге сомасында белгіленген (ең аз сома 39 817,2 мың теңге);
- «W» компаниясы ЭШФ АЖ деректері мен ҚҚС бойынша салық есептілігі деректері арасындағы алшақтық әртүрлі деңгейлерде 21 759 911,8 мың теңге сомасында (ең аз сома 8 498,9 мың теңге) белгіленді;
«Ch» компаниясы ЭШФ АЖ деректері мен түрлі деңгейлерде сату бойынша ҚҚС бойынша салық есептілігі деректері арасындағы алшақтық 36 084,9 мың теңге сомасында белгіленген (ең аз сома 64,2 мың теңге);
- «P» компаниясы ЭШФ АЖ деректері мен түрлі деңгейлерде сату бойынша ҚҚС бойынша салық есептілігі деректері арасындағы алшақтық 58 180,7 мың теңге сомасына (ең аз сома 329,0 мың теңге) белгіленді;
- «Gu» компаниясы ЭШФ АЖ деректері мен ҚҚС бойынша салық есептілігі деректері арасындағы алшақтық әртүрлі деңгейлерде 8 574,2 мың теңге сомасында (ең аз сома 147,1 мың теңге) белгіленді.
Салық кодексінің 152-бабы 12-тармағының 2) тармақшасына сәйкес тексерілетін салық төлеушінің жеткізушілері бойынша тақырыптық тексеру аяқталған күні «Пирамида» талдамалық есебін талдау нәтижелері бойынша бұзушылықтар анықталған сомалар шегінде ҚҚС қайтару жүргізілмейді.
№391 Қағиданың 67-тармағының 2) тармақшасына сәйкес тексерілетін көрсетілетін қызметті алушының жеткізушілері бойынша Салық кодексінің 152-бабы 12-тармағының 2) тармақшасына сәйкес тақырыптық тексеру аяқталған күні «Пирамида» талдамалық есебін талдау нәтижелері бойынша бұзушылықтар анықталған сомалар шегінде ҚҚС асып кетуін қайтару жүргізілмейді.
№ 391 Ереженің 69-тармағында көзделгендей, тақырыптық тексеру нәтижелері бойынша расталмаған ҚҚС асып кеткен сомасы салық төлеушінің талап қою мерзімдері шегінде кейінгі кезеңдерде талапқа енгізуі арқылы тауарларды, жұмыстарды, көрсетілетін қызметтерді жеткізушілердің салық заңнамасын бұзушылықтарды жоюына қарай қайтарылуға жатады.
Осылайша, 07.03.2023ж. №213 тақырыптық тексеру нәтижелері бойынша ҚҚС қайтаруға 48 856,4 мың теңге сомасында расталмауы бөлігінде.
№10 тақырыптық тексерудің нәтижелерін ескере отырып, 07.03.2023ж. ТБЖ қолдануға байланысты 48 856,4 мың теңге сомасына № 213 негізделген болып табылады.
Тікелей жеткізушілер бойынша бұзушылықтарға байланысты 241,7 мың теңге сомасында ҚҚС асып кетуін қайтаруға растамауға қатысты
Тақырыптық тексеру актісінде көрсетілгендей, № 391 Ереженің 53-тармағына сәйкес растауға жататын ҚҚС асып кету сомасы мынадай тәртіппен айқындалады:
1) осы Қағидалардың 52-тармағында көрсетілген фактілерді ескере отырып, салық заңнамасын бұзу сомасы шегінде әрбір салық төлеушіден бастап, ҚҚС қайтару туралы талапты және (немесе) салықтық өтінішті ұсынған көрсетілетін қызметті алушыға дейін тауарларды, жұмыстарды, көрсетілетін қызметтерді жеткізушілер есепке жатқызған ҚҚС сомасының ең азы белгіленеді;
2) жиынтығында мынадай сомалардың ең азы белгіленеді:
осы тармақтың 1) тармақшасына сәйкес айқындалған ҚҚС сомасынан жиынтық қалыптасқан ҚҚС сомасы;
тікелей өнім берушіден ҚҚС қайтару туралы талапты немесе салықтық өтінішті ұсынған көрсетілетін қызметті алушы есепке жатқызған ҚҚС сомасы;
3) ҚҚС қайтару туралы талапта немесе салықтық өтініште көрсетілген ҚҚС асып кеткен сомасынан осы тармақтың 2) тармақшасында көрсетілген тәртіппен айқындалған ҚҚС сомасы шегеріледі.
Тақырыптық тексеру актісінен келіп шығатыны, 07.03.2023ж. № 213 01.04.2022ж. 30.09.2022ж. дейін. «Пирамида» талдамалық есебі бойынша 4 тікелей жеткізушіге сатылған тауарлар, жұмыстар, қызметтер бойынша ҚҚС сомасын төмендету себебі бойынша ҚҚС қайтаруға жатпайтын 241,7 мың теңге мөлшеріндегі бұзушылық сомасына сұрау салу жіберілді Қолда бар салық берешегінің Ф
Жоғарыда көрсетілген нормаларды ескере отырып, тақырыптық тексеру барысында тікелей жеткізушілер бойынша расталмаған ҚҚС сомасын анықтау бөлігінде 07.03.2023ж. №213 салық заңнамасын бұзу сомасы шегінде тауарларды, жұмыстарды, қызметтерді жеткізушілер есепке жатқызған ҚҚС сомасының ең азы қайтарылғаны расталмаған. Демек, тақырыптық тексеру барысында 07.03.2023ж. № 213 осы тармақ бойынша анықталды және дұрыс есептелді.
Тақырыптық тексеру актісінде көрсетілгендей, тақырыптық тексеру барысында «Пирамида» талдамалық есебі талданып, 07.03.2023ж. 213 тікелей жеткізушілер бойынша №4 келесі жеткізушілер бойынша 517,2 мың теңге сомасында (ҚҚС ең аз сомасы 241,7 мың теңге) бұзушылықтар бар:
«Д» компаниясы сату бойынша ҚҚС төмендету бойынша бұзушылық анықталды, жазып берілген ЭШФ бойынша ҚҚС сомасы 272 721,8 мың теңге көлемінде, ҚҚС бойынша декларацияға сәйкес сату бойынша ҚҚС сомасы (н.300.00) 272 430,3 мың теңгені құрады, сату бойынша ҚҚС төмендету бойынша бұзушылық анықталды 291,5 мың теңге Аталған жеткізуші бойынша «П» компаниясы 15,9 мың теңгені есепке алды. Бұзушылықтарды жоюға 07.01.2023ж. Мемлекеттік кірістер департаментіне қайтаруға жатпайтын ҚҚС сомасы (есепке жатқызу бойынша ең аз бөлігінде) 15,9 мың теңгені құрайды. (07.03.2023ж. № 213 15,9 мың теңге көлемінде) сұраныс жіберілді;
«W» компаниясы сату бойынша ҚҚС төмендету бойынша бұзушылық анықталды, жазып берілген ЭШФ бойынша ҚҚС сомасы 80 727,3 мың теңге мөлшерінде, ҚҚС бойынша декларацияға сәйкес сату бойынша ҚҚС сомасы 80 569,6 мың теңгені құрады (н.300.00), төмендету бойынша бұзушылық анықталды сату сомасы ҚҚС 157,7 мың теңге. Осы жеткiзушi бойынша Серiктестiк 8 656,5 мың теңгенi есепке алды. Бұзушылықтарды жоюға 07.01.2023ж. Мемлекеттік кірістер департаментіне қайтаруға жатпайтын ҚҚС сомасы (есепке жатқызу бойынша ең аз бөлігінде) 157,7 мың теңгені құрайды. (07.03.2023ж. № 213 157,7 мың теңге көлемінде расталады) сұраныс жіберілді;
«P» компаниясы сату бойынша ҚҚС төмендету бойынша бұзушылық анықталды, жазып берілген ЭШФ бойынша ҚҚС сомасы 1 928,8 мың теңге мөлшерінде, ҚҚС бойынша декларацияға сәйкес сату бойынша ҚҚС сомасы (н.300.00) 1 құрады 860,9 мың теңге, ҚҚС 67,9 мың теңге сомасына сатуды төмендету бойынша бұзушылық анықталды. Осы жеткiзушi бойынша Серiктестiк 396,9 мың теңгенi есепке алды. Бұзушылықтарды жоюға 07.01.2023ж. Мемлекеттік кірістер департаментіне қайтаруға жатпайтын ҚҚС сомасы (есепке жатқызу бойынша ең аз бөлігінде) 67,9 мың теңгені (07.03.2023ж. № 213 67,9 мың теңге көлемінде расталады) сұраныс жіберілді;
«B» компаниясы сату бойынша ҚҚС төмендету бойынша бұзушылық анықталды, жазып берілген ЭШФ бойынша ҚҚС сомасы 5 412,1 мың теңге мөлшерінде, ҚҚС бойынша декларацияға сәйкес сату бойынша ҚҚС сомасы (н.300.00) 5 құрады 412,3 мың теңге, сатуды ҚҚС сомасы 0,2 мың теңгеге төмендету бойынша бұзушылық анықталды. Осы жеткiзушi бойынша серiктестiк 1,8 мың теңгенi есепке алды. Бұзушылықтарды жоюға 07.01.2023ж. Мемлекеттік кірістер департаментіне қайтаруға жатпайтын ҚҚС сомасы (есепке жатқызу бойынша ең аз бөлігінде) 0,2 мың теңгені құрайды. (07.03.2023ж. № 213 0,2 мың теңге көлемінде) сұраныс жіберілді.
Осылайша, тақырыптық тексеру нәтижелері бойынша 07.03.2023ж. № 213 ҚҚС қайтаруға 241,7 мың теңге сомасында растамау бөлігінде.
Тақырыптық тексерудің нәтижелерін ескере отырып, 07.03.2023ж. №213 тікелей жеткізушілер бойынша бұзушылықтарға байланысты 241,7 мың теңге сомаға негізделген болып табылады.
2022 жылдың 3 тоқсанына 4,2 мың теңге сомасында ҚҚС есептеуге қатысты
Тақырыптық тексеру актісінде көрсетілгендей 07.03.2023ж. № 213 «П» компаниясы Салық кодексінің 401-бабын бұза отырып, 4,2 мың теңге сомаға есепке жатқызылған ҚҚС-ты көтерді, осыған байланысты 07.03.2023ж. № 213 3 жылдың 2022 тоқсанына ҚҚС есептелді. 4,2 мың теңге сомасында.
Тақырыптық тексеру актiсiнен келiп шығатыны, «П» компаниясы 04.07.2022 жылғы ЭШФ бойынша «К» компаниясымен Салық кодексiнiң 2-бабы 1-тармағының 401) тармақшасына сәйкес 4,2 мың теңге мөлшерiнде есепке жатқызылатын ҚҚС сомасын сатып алды 3 жылдың 2022 тоқсаны үшін ҚҚС бойынша декларацияда көрсетілген (н.300.00) 06.10.2022ж. жеткізушісіне тауарлар қайтарылды, осыған байланысты «КаР-Тел» ЖШС 06.10.2022ж. 04.07.2022 жылғы ЭШФ-ға қосымша ЭШФ қойды 2022 жылғы 4-тоқсанда салық салынатын айналым мөлшерін азайту жағына қарай түзетуге байланысты. «П» компаниясы 2022 жылғы 4-тоқсанға 4,2 мың теңге сомасында ҚҚС есебінен алып тасталды.
Салық кодексінің 383-бабының 1-тармағына сәйкес осы баптың 2-тармағында көзделген жағдайларда тауарларды, жұмыстар мен көрсетілетін қызметтерді өткізу бойынша айналым мөлшері қандай да бір жаққа өзгерген кезде ол жасалған күннен кейін тиісті түрде айналым мөлшері түзетіледі.
Салық кодексінің 383-бабы 2-тармағының 1) тармақшасына сәйкес түзету бұрын экспорттың кедендік рәсімімен орналастырылған кері импорттың кедендік рәсімімен орналастырылған тауарды әкелуді қоспағанда, тауарды толық немесе ішінара қайтару жағдайларында жүргізіледі.
Салық кодексінің 383-бабының 5-тармағына сәйкес салық салынатын (салық салынбайтын) айналым мөлшерін түзету сомасы осы баптың 2-тармағында көзделген жағдайлар басталған күнге келетін салық кезеңінің салық салынатын (салық салынбайтын) айналымына қосылады. Мұндай күн түзету сомасына айналым жасалған күн болып табылады.
Сондай-ақ, Салық кодексінің 401-бабының 5-тармағына сәйкес қосымша шот-фактура бойынша есепке жатқызылатын қосылған құн салығы осындай шот-фактураны жазып беру күніне келетін салық кезеңінде ескеріледі.
Осылайша, Салық кодексінің нормалары негізінде тақырыптық тексеру нәтижелері бойынша 07.03.2023ж. № 213 ҚҚС есепке алудан алып тастау бөлігінде 2022 жылғы 3-тоқсандағы декларацияда 4,2 мың теңге сомасында.
Жоғарыда айтылғандарды ескере отырып, тақырыптық тексеру нәтижелері бойынша 2012 жылғы 3-тоқсанда ҚҚС есептен шығару 4,2 мың теңге сомасында 07.03.2023ж. № 213 негізсіз болып табылады.
Апелляциялық комиссия отырысының нәтижелері бойынша 4,2 мың теңге сомасында ҚҚС есептеу бөлігінде тексеру нәтижелері туралы шағымданған хабарламаның күшін жою, ал қалған бөлігінде өзгеріссіз қалдыру туралы шешім қабылданды.
