Дау түрі: салық даулары
Салық төлеушінің санаты: заңды тұлға
Салық түрі: ҚҚС
Қазақстан Республикасының Қаржы министрлігі (бұдан әрі – уәкілетті орган) «S» компаниясының Мемлекеттік кірістер аумақтық департаментінің (бұдан әрі - Мемлекеттік кірістер органы) қосылған құн салығын (ҚҚС) есептеу және азайтылған залал сомасы туралы тексеру нәтижелері туралы хабарламасына апелляциялық шағым алды.
Іс материалдарынан көрініп тұрғандай, Мемлекеттік кіріс органы 01.01.2019ж. бастап 31.12.2021ж. дейінгі кезеңде корпоративтік табыс салығын (КТС), қосылған құн салығын (ҚҚС) есептеудің дұрыстығы және уақтылы төлеу мәселесі бойынша «S» компаниясына тақырыптық салықтық тексеру жүргізді, оның нәтижелері бойынша 106 157,1 мың теңге сомасында ҚҚС 66 572,3 мың теңге сомасында өсімпұл есептеу және 2 506 729,7 мың теңге сомасында азайтылған шығын сомасы туралы хабарлама шығарылды.
«S» компаниясы Мемлекеттік кірістер органының қорытындыларымен келіспей, апелляциялық шағыммен жүгінді, онда мемлекеттік кірістер органының шешімінің күшін жоюды сұрайды.
25.12.2017ж. Қазақстан Республикасының «Салық және бюджетке төленетін басқа да міндетті төлемдер туралы» Кодексінің (Салық кодексі) 242, 264 және 403-баптарын бұзу, яғни «К» компаниясымен өзара есеп-айырысу бойынша сот тарапынан жарамсыз деп танылған мәміле бойынша 2019ж. үшін 1 200 625,0 мың теңге сомасында шығыстар шегерімге және 2019 жылғы 2-4 тоқсанда 106 157,1 мың теңге сомасында ҚҚС есепке жатқызылғаны есептеуге негіз болды.
Мемлекеттік кірістер органының осы тұжырымымен «S» компаниясы ҚҚС есептеуді және залалды азайтуды негізсіз деп санайтындығына байланысты келіспейді.
«S» компаниясының дәлелдерін тексеріп, Мемлекеттік кірістер органы ұсынған материалдарды зерттегеннен кейін уәкілетті орган мынадай қорытындыға келді.
Салық кодексінің 264-бабының 5) тармақшасына сәйкес заңды күшіне енген сот шешімі негізінде жарамсыз деп танылған мәміле бойынша шығыстар шегеруге жатпайды.
Салық кодексінің 403-бабының 2) тармақшасына сәйкес бұрын қосылған құн салығы ретінде танылған, заңды күшіне енген сот шешімі негізінде жарамсыз деп танылған мәміле бойынша есепке жатқызылатын қосылған құн салығы алып тасталуға тиіс.
Осылайша, заңды күшіне енген сот шешімі негізінде жарамсыз деп танылған мәміле бойынша шығыстар мен ҚҚС есепке жатқызуға жатпайды
Қаралып отырған жағдайда, салықтық тексеру нәтижелері бойынша 03.01.2019ж. тасымалдау қызметтерін көрсету шарты бойынша 2019 жылғы қызметкерлерді тасымалдау жөніндегі қызметтер бойынша «К» компаниясымен өзара есеп-айырысу бойынша есептен 1 200 625,0 мың теңге сомасында шығыстар және 2019 жылғы 2 - 4 тоқсандағы есептен 106 157,1 мың теңге сомасында ҚҚС алып тасталды, бұл ретте салықтық тексеру нәтижелері бойынша есептен шығыстар мен ҚҚС шегерімдерінен алып тастау үшін Нұр-Сұлтан қ. МАЭС-тың 27.07.2019ж. шешімі негіз болды.
22.02.2021ж. «К» компаниясы «P» компаниясына қосылу жолымен қайта ұйымдастыру жүргізілгенін атап өткен жөн.
Бұдан басқа, 19.09.2022 ж. «S» компаниясы атауы «А» компаниясынан «S» компаниясына өзгертілді.
Нұр-сұлтан қ. МАЭС-тың 27.07.2019ж. шешімінен тиісті бухгалтерлік құжаттама, оның ішінде шот-фактуралар, шарттар, жүкқұжаттар, сондай-ақ көрсетілген қызметтер мен орындалған жұмыстардың актілері сотқа тиісті көлемде берілмегені, сол арқылы салық есептілігінде көрсетілген шот-фактуралар мен ұсынылған жекелеген құжаттарды жауапкерлер арасындағы өзара есеп айырысулардың салыстырмалы, жол берілетін және шынайы дәлелдемелері деп тануға болмайды, «К» компаниясының, бұрын «P» компаниясының тиісті материалдық және еңбек ресурстары болмаған жағдайда, бұл салық есептілігімен расталады. Сотқа кері дәлелдемелер ұсынылмаған. Осыған байланысты, сот азаматтық істі мәлімделген талап-арыздар шеңберінде және сотқа ұсынылған құжаттар мен дәлелдемелер көлемінде ғана қарайды. Сот мәмілелердің мазмұны оларды орындау тәсіліне сәйкес келмейді деп санайды. Жоғарыда көрсетілген талаптарды сақтамау жауапкерлер арасындағы мәмілелер Қаржы-шаруашылық операцияларды жүзеге асырудың көрінісін жасау және салық жүктемесін оңтайландыру мақсатында жасалғанын көрсетеді. Сонымен қатар, «P» компаниясында күзет қызметінің қызметкерлерін тасымалдау бойынша қызметтерді көрсету үшін қажетті активтердің болуы туралы мәліметтер жоқ, бұл істе бар құжаттардың жоқтығымен расталады. Тараптар басқа жеткілікті дәлелдер келтірген жоқ. Осылайша, шот-фактураларды жазып беру және жекелеген құжаттарды ұсыну туралы деректердің болуы ғана Қаржы-шаруашылық операциялардың нақты жасалғанын куәландырмайды.
Бұдан әрі Нұр-Сұлтан қ. МАЭС-тың 27.07.2019ж. шешімінен «Бухгалтерлік есеп және қаржылық есептілік туралы» Қазақстан Республикасы Заңының талаптарын тиісінше сақтамау жауапкерлер арасындағы мәмілелер қаржы-шаруашылық операцияларды жүзеге асырудың көрінуін жасау және салық жүктемесін оңтайландыру мақсатында жасалғанын айғақтайды. Осылайша, сот мәмілелердің мазмұны оларды орындау тәсіліне сәйкес келмейді деп санайды.
27.07.2019ж. Нұр-Сұлтан қ. МАЭС шешімінің қарар бөлігінде «S» компаниясы мен «К» компаниясы арасында жасалған 03.01.2019ж. тасымалдау қызметтерін көрсету шарты жарамсыз деп танылғаны көрсетілген.
Сондай-ақ, Астана қ. сотының азаматтық істер жөніндегі сот алқасының 04.10.2022ж. қаулысымен Нұр-Сұлтан қ. МАЭС-тың 27.07.2019ж. шешімі өзгеріссіз, ал «S» компаниясының апелляциялық шағымы қанағаттандырусыз қалдырылғанын атап өту қажет.
Бұдан басқа, Қазақстан Республикасы Жоғарғы Сотының азаматтық істер жөніндегі сот алқасының 20.02.2023ж. Қаулысымен «S» компаниясы өкілінің Е. азаматтың Нұр-Сұлтан қ. МАЭС-тың 27.07.2022ж. шешімін, Астана қ. азаматтық істер жөніндегі сот алқасының 04.10.2022ж. қаулысын қайта қарау туралы өтінішхатын беру үшін сот алқасының сот отырысында қарау үшін азаматтық істер Қазақстан Республикасы Жоғарғы сотынан бас тартылды.
Қазақстан Республикасы Азаматтық-процестік кодексінің 21-бабының 2-бөлігіне сәйкес заңды күшіне енген сот шешімдері, ұйғарымдары, қаулылары мен бұйрықтары, сондай-ақ соттар мен судьялардың заңды өкімдері, талаптары, тапсырмалары, шақырулары және басқа да өтініштері барлық мемлекеттік органдар, жергілікті өзін-өзі басқару органдары, қоғамдық бірлестіктер үшін міндетті екенін көрсету қажет, басқа заңды тұлғалардың, лауазымды адамдар мен азаматтардың және Қазақстан Республикасының бүкіл аумағында мүлтіксіз орындалуға жатады.
Баяндалғанның негізінде, Салық кодексінің 264-бабы 5) тармақшасының және 403-бабы 2) тармақшасының нормаларын ескере отырып, «S» компаниясының «К» компаниясымен өзара есеп айырысуы бойынша шығыстар мен ҚҚС шегерімдерінен алып тастау негізді.
Салық Кодексінің 182-бабының 1-тармағына сәйкес шағымды қарау аяқталғаннан кейін уәкілетті орган апелляциялық комиссияның шешімін ескере отырып, дәлелді шешім шығарады.
Апелляциялық комиссия отырысының нәтижелері бойынша тексеру нәтижелері туралы шағым жасалған хабарламаны өзгеріссіз қалдыру туралы шешім қабылданды.
